أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
871
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
913 . كلب 1 - سگ اين به رومى كيون 2 و به سريانى كلبا 3 است . آلت سگ 4 به رومى اينمايوس 5 ، به سريانى اشكىكلبا 6 و به فارسى گندسك 7 است . مدفوع [ سگ ] را به كنايه « داروى كبير » 8 مىنامند . ابو حنيفه : كف الكلب و راحة [ الكلب ] 9 گياهى است درست به اندازهء پنجه [ سگ ] ، گل ندارد ، برگهايش پهن و كوتاهاند و آن در زمين ناهموار نمىرويد . ( 1 ) . قس . ابو منصور ، 498 ؛ ابن سينا ، 378 ؛ در نسخهء فارسى حذف شده است . ( 2 ) . كيون - يونانى . ( 3 ) . كلبا . ( 4 ) . ذكر الكلب ، اما نامهاى سريانى و فارسى كه در اينجا آورده شده به معناى « خايههاى سگ » - خصى الكلب - نام گياهى است ؛ نك . شمارهء 399 . ( 5 ) . اينمايوس ، بر بهلول ، 21 208 : انيمانوس ؛ ديوسكوريد ، III ، 121 : . ( 6 ) . اشكى كلبا ، قس . بر بهلول ، 7 93 ؛ II , Low ، 296 : اشكىكلبا - خصى الكلب . ( 7 ) . گندسك ، II , Vullers ، 1036 . ( 8 ) . الدوا الكبير . ( 9 ) . كف الكلب و راحته - « پنجه سگ » - بدشكان - Spartium junceum L . ؛ عيسى ، 2 173 . 914 . كلس 1 - آهك زنده ( آب نديده ) اين « نوره » است - ماده تكليس 2 شده ، و آن از راه سوزانيدن و كباب كردن به گرد تبديل شده است . ( 1 ) . قس . سراپيون ، 268 ؛ ميمون ، 260 . در نسخهء فارسى حذف شده است . ( 2 ) . الشى المكلس ، نك . كريموف ، سر الاسرار ، 119 ، يادداشت 33 . 915 . كماشير 1 الحاوى از الخوزى [ روايت مىكند ] كه [ اين ] صمغى شبيه « جاوشير » است . [ منبع ] ديگر : [ كماشير ] صمغ هندى ، بدتر از بيش است . كلئوپاترا : قماشير 2 زهرى از زهرهاى هندى است . ( 1 ) . Athamanta macedonica L . مترادف Bubon macedonica L . ؛ ابو منصور ، 499 ؛ عيسى ، 22 26 ؛ بدويان ، 566 .