سفيدرنگ است ، سخت نيست و تلخ‌مزه است . تمام اينها صفات هلاوس است . مردم آن را « فرغير » [ ؟ ] مىنامند . گفته « به قرنفل مىماند » را بايد به‌جاى خود برد . » 766 . فجل 1 - ترب اين به رومى رفنيون 2 ، به سريانى فوغلى 3 است . ابو الخير : تربيزك 4 بهتر از [ ترب ] شامى است . الحاوى : يكى از دوستان 5 برايم حكايت كرد كه او شيرهء برگ‌هاى ترب را روى عقرب چكانيد و ديد 6 كه آن باد كرد و پس از نيم ساعت تركيد . از نوع دشتى [ ترب ] 7 نيز نام مىبرند . الاهوازى : [ نام ] رومى [ ترب ] رفانى 8 است . مؤلّف الياقوته مىگويد كه [ ترب ] همان خام 9 است ، ظاهرا اين را از مثل « كاش ترب خود خويش را هضم مىكرد » مىگيرد . پولس : جانشين آن روغن كرچك است . ابو حنيفه : تخم‌هايى كه « حب الفجل » 10 ناميده مىشود و روغن آنها را « دهن الفجل » 11 مىنامند ، ارتباطى با اين فجل كه از سبزىهاست ندارد ، اين فجلى ديگر است 12 . ( 1 ) . Raphanus sativus L . ؛ سراپيون ، 187 ؛ ابو منصور ، 419 ؛ ابن سينا ، 588 ؛ عيسى ، 2 154 . ( 2 ) . نسخه‌هاى الف ، ب ، پ : دفينون ، بايد خواند رفنيون - يا يونانى ، ديوسكوريد ، II ، 112 ؛ Low , pf . ، 309 . ( 3 ) . فوغلى ، قس . Low , pf . ، 309 . ( 4 ) . التربيزك ، I , Vullers ، 431 : تربز و تربزه - نام‌هاى فارسى ترب . ( 5 ) . نسخه‌هاى الف و ب : خبرنى صديق له ، نسخهء پ : خبرّنى صديق لى أنه ، نسخهء فارسى : يكى از دوستان كه بر قول او اعتماد بود چنان تقرير كرد . ( 6 ) . سپس « ابعد » كه در اينجا بىمعنى به نظر مىرسد . ( 7 ) . چنين است در نسخهء فارسى ؛ نسخهء الف : نوعا مريا ، نسخهء پ : نوعا مرا - « نوع تلخ » . ( 8 ) . رفانى - يونانى . ( 9 ) . الخام ، قس . لسان العرب ، XII ، 194 ؛ خام - نارس ، ناپخته . ( 10 ) . حب الفجل - تخم ترب . ( 11 ) . دهن الفجل - روغن ترب . ( 12 ) . نسخهء فارسى مىافزايد : « ترب را به هندى مولى [ قس . Platts ، 1094 ] گويند .