أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
74
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
قلوبطرا ( كلئوپاترا ) « 249 » در ميان پزشكانى كه بين بقراط و جالينوس مىزيستند ، ابن ابى اصيبعه از كلئوپاترا « 250 » نام مىبرد و مىگويد كه جالينوس بسيارى از داروها و روشهاى درمان بهويژه مربوط به زنان را از اين زيبازن پزشك اقتباس كرده است . « 251 » در تاريخ علم نيز كلئوپاترا كيمياگر كه در حدود سدهء يكم مىزيسته مشهور است . « 252 » بيرونى در آثار الباقيه « 253 » و الجماهر از كلئوپاترا ، ملكهء مصر ، دختر بطلميوس و مغلوب اكتاويان ( اوگوست ) نام مىبرد . وانگهى بيرونى در الجماهر « 254 » داستان خودكشى كلئوپاترا را با مار سمى بر سينه خود مىآورد و از اينجا معلوم مىشود كه كلئوپاتراى هفتم ( 69 - 30 پيش از ميلاد ) - آخرين ملكه از بطلميوسيان و دختر بطلميوس يازدهم را در نظر دارد . نام كلئوپاترا در صيدنه در يازده مورد ديده مىشود ، وانگهى در شمارهء 94 « ملكهء مصر » ناميده شده و به كتاب قلوبطرا اشاره مىشود . نقلها در پنج مورد از جانوران و در چهار مورد از سمهاى گوناگون با منشأ گياهى است . نيقالاوس ( نيكولاس ) « 255 » در ادبيات از دو نيكولاس - نيكولاس دمشقى ( نيقولادس الدمشقى ) و نيكولاس اسكندرانى ( نيقولاوس الاسكندرانى ) نام مىبرند . اولى در سال 64 پيش از ميلاد زاده ( 249 ) . در نوشتهها به صورت قلوبطرة و قلوفطرة نيز ديده مىشود . ( 250 ) . قلاوبطرة ، كلاوبطرة . ( 251 ) . ابن ابى اصيبعة ، I ، 35 ، 82 . ( 252 ) . سارتون ، I ، 238 . ( 253 ) . آثار الباقيه ، 106 . ( 254 ) . الجماهر ، 41 . ( 255 ) . .