أبو ريحان البيروني ( مترجم : باقر مظفرزاده )
481
الصيدنة في الطب ( داروشناسى در پزشكى ) ( فارسى )
نيست 14 . ( 1 ) . Brassica nigra Koch مترادف Sinapis nigra L . ؛ ديوسكوريد ، II ، 154 ؛ سراپيون ، 101 ؛ ابو منصور ، 172 ؛ ابن سينا ، 479 ؛ ميمون ، 400 . ( 2 ) . خردلا ، قس . I , Low ، 518 . ( 3 ) . اسبندان خوش ، نسخهء فارسى : سپندان خوش ، قس . I , Vullers ، 91 و II ، 212 . ( 4 ) . نسخهء الف : راى ، Platts ، 585 : رائى ، قس . Dutt ، 316 . ( 5 ) . نسخهء الف : اهرى ، اسلانف ، 94 : آهورى ، قس . I , Vullers ، 62 . ( 6 ) . الحرشاء ( ابو حنيفه ، 234 و 332 ) - Sinapis arvensis L . ( عيسى ، 17 169 ) . ( 7 ) . كازرونى ( ورق 298 ب ) تا اينجا را با اندك تغييراتى نقل مىكند . ( 8 ) . الصناب ، احتمالا نقل عربى ، يونانى ( عيسى ، 21 169 ) . برطبق Lane ، 1730 و لسان العرب ، I ، 531 ، صناب چاشنيى از خردل و كشمش است . نسخهء فارسى مىافزايد : صناب نوعيست از نان خورش از سپندان و سركه و مويز سازند . ( 9 ) . اهورى ، نك . يادداشت 5 . ( 10 ) . الجنجل - رازك - I , Dozy ; Humulus lupulus L . ، 223 ؛ عيسى ، 13 95 . ( 11 ) . الشلجم ، نك . شمارهء 554 . ( 12 ) . حرف ، نك . شمارهء 333 . ( 13 ) . ادوية الرياح ، نك . شمارهء 270 ، يادداشت 18 . ( 14 ) . افزوده در حاشيهء نسخهء الف : « [ خردل ] به هندى اهورى [ ناميده مىشود ] . بهترين [ خردل ] نه خشك است و نه سرخ تند ، تخمهاى گرد دارد . اگر آنها را بكوبيم ، رنگشان سبز كمرنگ مىشود » . 386 . خروع 1 - كرچك به رومى قروتن 2 ، به سريانى طمرى 3 ، نيز صلوبا 4 و قردى 5 ، به فارسى بيد انجير 6 [ ناميده مىشود ] . جالينوس : قيقاوس 7 . كرچك گياه نرم و ضعيفى است ، اگر [ گياهى داراى ] چوب نرم باشد ، مىگويند انخرع 8 و دربارهء زن ظريف مىگويند خريع . پولس : جانشين [ كرچك ] گل چسبناك موجود در محل كشتى [ كشتىگيران ] است . ابو حنيفه : هيچ [ حيوانى ] اين [ گياه ] را نمىخورد 9 . ( 1 ) . Ricinus communis L . ؛ سراپيون ، 317 ؛ ابو منصور ، 174 ؛ ابن سينا ، 784 ؛ ميمون ، 396 . ( 2 ) . نسخهء الف : قفروس ، نسخهء فارسى قيروس ، بايد خواند قروتن - يونانى ، Low . pf . ، 353 .