( 5 ) . نسخهء فارسى : جوكرم ، نسخهء الف : فوكرم ، نك . يادداشت 6 . ( 6 ) . جوكروا - تحريف گوكهرو ( gokhur ) هندى ، قس . Platts ، 925 ؛ يا gokshuri سانسكريت ( Dutt ، 126 ) . ( 7 ) . نسخهء الف : كترك ، بايد خواند كبرك : قس . II , Vullers ، 791 . ( 8 ) . شكوهنج ، قس . II , Vullers ، 454 ؛ I , Dozy ، 780 . ( 9 ) . كوسكروا و كوكروا ، نك . يادداشت 6 . ( 10 ) . جنكهارمول ( ؟ ) . ( 11 ) . هرفايه ، نسخهء فارسى : هرپايه . ( 12 ) . ذو ثلاث شعب ، اين تصور را ايجاد مىكند كه شايد هرپايه را بايد سه‌پايه خواند . ( 13 ) . نارى - « آتشى » . مؤلف مفاتيح العلوم ( ص 208 ) اين شكل را چنين توضيح مىدهد : الشكل النارى هو جسم يحيط به اربعة سطوح مثلثات متساوية الاضلاع - « شكل نارى جسمى است كه چهار سطح مثلث متساوى الاضلاع آن را در ميان گرفته است » . به ديگر سخن ، اين چهار وجهى منتظم است . ( 14 ) . خارهايى از آهن يا چوب به شكل حسك مىساختند و آنها را در اطراف سپاه يا استحكامات مىپراكندند تا سواره يا پياده دشمن نتواند بگذرد ( ابو حنيفه ، 238 ؛ Lane ، 569 ) . - يونانى ( نك . يادداشت 2 ) و tribulus لاتين در اصل به معناى گلوله‌اى با چهار نوك ( چهار پر ) بود كه يكى از آنها همواره سيخ ايستاده بود ؛ اين گلوله‌ها را براى وقفه در حركت سواره نظام دشمن مىپراكندند ( فرهنگ يونانى باستان به روسى ، 1643 ) . ( 15 ) . ديوسكوريد ، IV ، 15 . ( 16 ) . الرجلة : ديوسكوريد ، IV ، 15 ؛ ابن سينا ، 248 ( متن عربى ، ص 315 ) و ابن بيطار ، جامع ، II ، 21 : البقلة الحمقاء ، مترادف ديگر عربى اين گياه . ( 17 ) . يا « وحشى » - برى . ( 18 ) . حلق الدروع ، نسخهء فارسى : خارهاى او به شكل حلقهاء زره درهم بافته باشد . ( 19 ) . نسخه‌هاى الف ، ب ، پ و فارسى : الفقعا ، بايد خواند القفعاء . قس . لسان العرب ، VIII ، 289 . مه‌يرهوف faqa مىخواند و مىپندارد كه اين آوانويسى اشتباه‌آميز qutba ( ميمون ، 151 ) است . ( 20 ) . قطب ، قس . ابو حنيفه ، 238 ؛ Lane ، 2541 ؛ عيسى ، 12 - 8 182 . نسخهء پ « قطرب » مىخواند . ( 21 ) . شوك السعدان ، نك . شمارهء 540 . ( 22 ) . نسخه‌هاى الف ، ب ، پ : يعلق بالنبات ، بايد خواند يعلق بالثياب ، نسخهء فارسى : در جامها و امثال آن تعلق كند . ( 23 ) . القنفذى . تريبول ذكر شده در يادداشت 14 « خارپشت » نيز ناميده مىشود ( فرهنگ لاتينى به