مفرح‌هاى سرد و اگر سردمزاج باشد ، شراب صرف و مفرح‌هاى گرم بايد داد . [ حركت بر طعام ] مضرت حركت بر طعام كه گذشتن طعام پيش از هضم و پيدا شدن سده است . تدارك آن راندن طعام از معده است و گشادن سده و تقويت معده ، چنانچه مذكور شده . [ جماع بسيار ، به تكلف ، بىطلب ] مضرت جماع بسيار ، به تكلف ، بىطلب نقصان جوهر روح حيوانى است و ضعف دل و خفقان و تيرگى حواس و سقوط قوت و آماده شدن مزاج است از براى جميع مرض‌هاى پى و واقع شدن گرم‌مزاج است در دق . تدارك اين چون مضرت اين از دو جهت است : يكى آنكه مزاج شخص مايل به سردى باشد و نشانه آن دير حركت كردن نبض است و زيادتى سكون او و يافتن سردى در اعضا و متالم شدن از سردى و آسايش در گرمى . دوم آنكه مزاج شخص مايل به گرمى باشد و نشانه ، دق و زود حركت كردن نبض است و يافتن افروختگى و اضطراب ، بعد از تناول غذا و سكون « 1 » حركت جماع . شخص اول شراب صرف ريحانى بايد داد و آب گوشت كفته كه به نرمى با پياز بپزند تا بوى گوشت از آن برود و بياميزند به آن زردهء تخم‌مرغ و دارچينى و قرنفل و شقاقل و اندكى مشك و نيم‌برشت كنند و دواء المشك با معجون لبوب يا مادة الحياة به ناشتا تناول كنند و حسوهاى ممزوج به شراب و خاگينه‌هاى پر پياز پر گندنا « 2 » و دارچين ، ورد خود سازند و بايد كه نخود و آرد آن در حسو و قليه و طبيخ ، بسيار استعمال

--> ( 1 ) . يك كلمه در نسخه خطى در اينجا حذف شده است با مقايسه نسخه عربى كلمه « سكون » جايگزين شد . ( 2 ) . گندنا همان گياه تره است .