أبو علي سينا ( مترجم : مجهول )
18
دفع المضار الكلية عن الأبدان الإنسانية ( دور ساختن هر گونه زيان از تن آدميان ) ( فارسى )
در موارد خاصى كه مطلبى ، سؤال برانگيز بوده ، و در متن عربى به سؤال خواننده پاسخ داده نشده است مترجم زيرك كه خود طبيبى برگزيده بوده ، بسيار نيك و مختصر كليد سؤال را در مطلب اضافه كردهاند . مثلا در بحث دفع مضرت آب شور در متن عربى آمده است كه : « الاغتسال بالماء البارد و الطين الطيب يقع فيه ثم بعده الاغتسال بالماء الحار العذب ، ثم التدلك بدهن الورد الطيب الرائحه بالرفق و تواتر الاغتسال بالماء العذب بعده » . همان گونه كه مشاهده مىشود دماى آب در دفع مضرت آب شور مهم است ولى در جمله آخر سؤال براى خواننده پيش مىآيد كه تواتر شستشو با آب شيرين با چه دمايى بايد صورت گيرد ، كه در ترجمه مترجم طبيب آوردهاند كه : « دفع آن به آب شيرين و گل پاك بايد كرد . بعد از آن به آب گرم بايد شست و روغنهاى مقوى مثل روغن گل بايد ماليد و مداومت به آب شيرين گرم بايد كرد » . ناگفته نماند حقير نيز با علم اندك خود ، جهت استفاده بيشتر عموم از كتاب ، تغييرات و تعليقاتى اندك در كتاب وارد كردهام . از آن جمله كه : * در رسم الخطّ كتاب لغاتى با تاى گرد عربى وجود داشت ، نظير كلمه « دفعة » كه به « دفعتا » تغيير داده شد . * لغات مستعمل بسيارى با حرف اضافه قبل و يا فعل بعدى و يا با هر دو به صورت پيوسته و متصل نوشته شده بود كه جهت سهولت مطالعه اغلب مخصوصا اسامى خاص و علم جدا شدند ، مثلا « زعفرانست » به « زعفران است » تغيير يافت . * الف مددار نظير « آنكه » بسيارى جاها بدون مد نظير « آنكه » نوشته شده بود كه مددار نوشته شد . * حرف گاف در اغلب موارد با كاف يكسان نوشته شده بود كه در لغات مربوطه اصلاح شد . * لغات داراى همزهء آخر به « ى » بدل شد . مثلا « لتهاء » به « لتههاى » اصلاح شد . * موارد اجتهادى خود را كه حس كردهام از قلم افتاده يا نوشتن آن براى خواننده مفيد است داخل دو قلاب [ ] گذاشتهام . * تفاوت با نسخه عربى دار الكتب العلميه به صورت پانويس نوشته شده است .