أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

362

قانون ( فارسى )

نسخه انگورى را كه هنوز خوب نرسيده و ترش‌مزگى دارد بچين و خوشه‌ها را در آفتاب پهن كن و بگذار سه روز يا چهار روز بماند تا پژمرده مىشود . سپس آن را بفشر و آبش را در خم بريز و در آفتاب بگذار و هرگاه رسيد ، آن را به قصد دارويى مورد استفاده قرار ده ! بحثى دربارهء نوشيدن شراب كهنه به‌طور عام هرچند ظاهرا اين موضوع قابل بحث نيست و شراب شراب است ، امّا نه حقيقتش را بخواهى اهميت بسزايى دارد كه بدانند كدام نوع از شراب خوب است ؟ كى خوب است كه بخورند ؟ كى بايد نخورند ؟ در چه سنى چه شرابى مناسب است ؟ مزاج كسى با مزاج ديگرى تفاوت دارد ، چه شرابى با چه‌گونه مزاجى مىسازد ؟ در هرحال شراب را - هرچه باشد - در حالتى كه تشنه هستند نبايد بخورند . شراب نوشيدن همراه غذا خوردن هم خوب نيست . بايد اگر شراب مىخورند اقلا بعد از شراب خوردن دو ساعت منتظر بمانند ؛ آنگاه غذا بخورند . كسى كه با غذا شراب مىخورد ، يا همين‌كه شراب خورد فورا و بدون صبر كردن شروع به غذا خوردن مىكند ، بسيار زيان مىبيند و خود را براى بيماريهاى بسيار بد آماده مىكند كه از همه كمترش گر شدن است . مستى كردن ( به حالت مستى رسيدن از اثر شراب ) در هروقت و زمانى بد است و بويژه كسى كه دائم الخمر باشد و عادت كند كه هميشه مست باشد ، ناتوان مىشود ، بدنش سست مىگردد و اعصابش تحليل مىرود و براى پذيرش بيماريهاى سخت آمادگى پيدا مىكند و بايد منتظر مرگ ناگهانى باشد . بهترين حال شرابخوارى آن است كه زياد نخورند و در خوردن شراب ميانه‌رو باشند . بعد از نوشيدن شراب آب سرد يا آب انار بخورند . اين سفارش در صورتى جاى خود دارد كه شرابخور جوان باشد ، كه آب سرد يا آب انار شدت و تندىمزاج شراب را مىشكند و كاهش مىدهد . بويژه در تابستان بايد اين خوردن آب سرد يا آب انار را بعد از شراب مراعات كنند . اما براى پيرمردان هيچ‌وقت شراب خوردن خوب نيست ؛ حواس و اعصابشان زيان مىبيند ، مگر اينكه شرابى بخورند كه بسيار خوش‌مزه باشد . كسى كه بيمارى در اندامان درونى دارد يا ناتوانى به اندامان درونيش روى آورده است نبايد شراب بخورد . كسى كه كاملا تندرست است و مىخواهد شراب بخورد ، امّا پير است ، اگر شراب خوشمزه را با آب مخلوط كند و كم بخورد مانعى ندارد . ما تا اينجا راجع به خوردن شراب كهنه صحبت كرديم ؛ اگر شراب تازه ساخته‌شده باشد ، براى كمك كردن به هضم خوراك خوب است و ادرارآور است ؛ اما كسى كه شراب تازه ساخته