أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
312
قانون ( فارسى )
همهء اين داروها را كوبيده و ساييده و بيخته در عسل كف گرفته بسرشند و استعمال كنند . 16 - گوارشى خرما ( 1 ) اين گوارشى كه به نام گوارشى خرما شناخته شده است ، در علاج بيماريهاى ناشى از خلط خام ، سرما ، و دشوار شاشيدن مفيد است و در علاج قولنج ويژگى دارد و درد قولنج را از بين مىبرد . داروهاى تركيبى گوارشى خرما از قرار زيرند : نسخه خرماى زرد ( قسب ) بدون هسته يكصد عدد را در سركه بينداز كه يك شبانهروز در سركه بخيسد . خرما را بعد از خيسيدن مچاله كن و بفشر و سركه را بپالاى . سداب خشكيده و زنجبيل هريك سيزده درهم ، فلفل سفيد سه درهم ، بورك ارمنى پنج درهم ، مغز بادام تلخ پوست كنده يك صد و پنجاه عدد ، سقمونيا پانزده درهم ، تربد بيست درهم . همه را بكوب و ببيز و با عسل كف گرفته درهم بسرش و مقدار تناولى چهار مثقال باشد . 17 - گوارشى خرما ( 2 ) بورك ارمنى ، زيرهء كرمانى ، بزر كرفس كوهى ، زنجبيل و فلفل سفيد هريك دوازده درهم ، سقمونيا پنج درهم ، خرماى قسب بدون هسته ، مغز بادام شيرين پوست كنده و برگ سداب هر يك ده درهم . خرما را در سركهء شراب انداز . يك شبانهروز در آن خيس بخورد . بعد از آن بيرونش آور و بسيار نرم بكوب ! داروهاى ديگر را نيز بكوب و همه را باهم در عسل كف گرفته بسرش و در وقت نياز چهار مثقال تناول شود . 18 - گوارشى خرما ( 3 ) تناول اين گوارشى در زمستان و تابستان با بدن سازگار است . در علاج تبها بسيار خوب بوده و مسهلى بدون آزار است . داروهاى تركيبىاش از اين قرارند : نسخه زنجبيل و فلفل سفيد هريك يك اوقيه ، سقمونيا دو اوقيه و نيم ، مغز بادام پوست كنده و برگ سداب هريك چهار اوقيه . مغز بادام را تنها بكوب ! سداب را نيز تنها بكوب داروهاى ديگر را نيز بكوب و علىحده بگذار ! چهار اوقيه خرماى قسب زردرنگ يا خرماى قرمزرنگ را در سركهء شراب بخيسان و سركه را از آن بپالاى و خرماى خيسيده در سركه را نرم بكوب و آنوقت همهء داروها را باهم در عسل بسرش !