أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

156

قانون ( فارسى )

نسخه : بزر ترتيزك آبى ، نشاسته و مردارسنگ سفيد شده از هريك يك جزء ، پشك سوسمار ، مدفوع سگ ، آرد باقلى ، آرد جو و آرد شنبليله هريك دو جزء ، زعفران اندكى . همه را در روغن بادام شيرين و روغن نارگيل درهم بسرش . معجون دياخيلون كه براى زدودن اثر زشت از پوست مفيد است از قرار زير است . نسخه : مردارسنگ به وزن هفت مثقال را در چهارده مثقال روغن كهنهء زيتون بريز و به هم زن تا مردارسنگ در روغن حل مىشود ؛ آنگاه لعاب شنبليله سى مثقال و نيم ، لعاب خردل سه مثقال و نيم را آماده كن ! مقل و مر هريك به وزن پنج درهم بياور و بكوب و بساى ؛ آنگاه آن دو نوع از لعابها را بر آن ساييده بريز و باز بسيار خوب در لعابها بساى . بعد از آن همه را در روغن زيتونى كه مردارسنگ در آن حل شده است مخلوط كن ! كه اين شد دياخيلون . بر لكه‌هاى پوست استعمال شود بسيار خوب است . نسخهء ديگر : خامالاون چهار مثقال ، خردل سفيد ده مثقال ، اندران و مقل هريك دو مثقال ، اندران و مقل را در آن اندازه آب حل كن كه براى سرشتن دارو كافى باشد . بقيهء داروها را در آن آب انداز و درهم بسرش و از آن قرص بساز ! داروى تركيبى خوب زير از ابتكارات حكيم ساهر است . نسخه : سنگ سبويه « 1 » يك درهم ، بورك يك درهم ، استخوان بال [ كه نوعى نهنگ است ] ، ثمر درخت بان ، سنگ فلفل ، لوبيا گرگى ، بزر خربزه ، كوشنه و بادام تلخ . اينها را همه درهم مخلوط كنند و درهم بسرشند و قرصهايى از آن سازند . داروى تركيبى زير در برانداختن لكه‌هاى زشت پوست كه ناشى از خون‌مرده هستند همتا ندارد . نسخه : به وزن دو درهم جيوهء كشته را در ساييدهء مغز بادام تلخ - كه خوش كرده باشند و به وزن سه درهم باشد - بريز و جيوه را در آن آرد مغز بادام چنان و چندان بساى تا هيچ اثرى از جيوه نمىماند و

--> ( 1 ) - سنگ سبويه : دانه‌ايست درازتر از دانهء انگور ، بسيار سخت مثل سنگ و گويند از فارس خيزد . و در چند كتاب آن را پنج انگشت دانسته‌اند - تحفه . سنگ سبويه : پنج انگشت - معين .