أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

134

قانون ( فارسى )

حناگذارى دوم را كه به قصد زدودن رنگ موى قبلى گذاشته است ، زود بشويد و نگذارد زياد بماند . كسانى هستند كه وسمه و حنا را هر دو باهم با آب سماق ، آب انار و آب ماست استعمال مىكنند . و كسانى هستند كه آب دوغ چكيده و آب پوست گردو را با رنگ مو مخلوط مىگردانند ؛ در هرحال اين داروها در رنگ‌بخشى بيشتر وسمه و حنا مؤثرند . كسانى هستند كه وسمه و حنا را با آبى كه مردارسنگ در آن خيسيده و مدتها مانده يا با آبى كه آهك در آن پخته است مخلوط مىكنند و يا آبى كه آهك در آن ريخته‌اند و در آفتاب گذاشته‌اند و صبر كرده‌اند تا وقتى كه اگر پشم در آن خيس كرده‌اند سياه رنگ شده است ، آنگاه با وسمه و حنا مخلوط مىكنند ؛ كه اين روشها نيز خوب است . اگر در رنگ مو به وزن يك درهم ميخك مخلوط باشد بسيار سياه‌تر مىشود و مغز را نيز از آسيب رنگ بيمه مىكند . حال از وسمه و حنا بگذريم و ببينيم غير آنها چه نوع رنگى و چه دارويى براى مو خوب و سزاوار است ؟ - مازو را بياور و با روغن زيتون چربش كن و بسوزان ! يعنى در ديزى انداز و سر ديزى را با گل ببند و در آتشدان بگذار ! اما مگذار كاملا زغال شود و همين‌قدر بسوزد كه سياه رنگ گردد و بتوان آن را ساييد . و بيرونش آور و بيست درهم از آن را بساى ! آنگاه اكسيد مس ده درهم ، زاج بلورى ( شب ) دو درهم ، نمك سنگ بلورى يك درهم . همه را درهم بسرش و بر موى مباركت بمال ! موى را سياه مىگرداند و سياهيش ثابت مىماند . داروى تركيبى نيز خوب است : نسخه : مازو نود مثقال با روغن زيتون بيالايد . آنها را در تابه بر آتش بو بده تا مازوها ترك برمىدارند . اكسيد مس ، زاج بلورى و كتيرا از هريك به وزن پانزده درهم ، نمك هفت درهم . همه را چندانكه امكان دارد بكوب و همه را بساى و با آب گرم درهم بسرش و موى را بدان رنگ كن و تا سى ساعت مشوى ! اگر حنا و وسمه را با اين دارو مخلوط كنى بهتر رنگ مىدهد . رنگ موى ديگرى هست كه از حيث شهرت بعد از داروى ذكر شده قرار گرفته است . و تركيباتش چنين است : نسخه : مردارسنگ ، آهك ، گل از آن نوع كه مىخورند يا گل خوزستانى يا گل اندلسى و يا هر گلى از انواع گل سرشويه‌ها كه باشد . همه در اجزاء برابر يعنى آهك يك جزء ، گل سرشويه يك جزء ، مردارسنگ يك جزء ، با آب خوب درهم بسرشند و به حالتى درآيند كه سزاوار رنگ به مو دادن و