فصل دوم نشانيهاى تب عفونى نشانيهاى حالات تب عفونى را بايد از حالات آتيه جستجو كرد : 1 - سبب تب كه تازه است و اوّل به اوّل تب روى داده است چه بوده است ؟ 2 - سبب سابق بر پيدا شدن را بايد جستجو كرد و حقيقت حالت را از آن دريافت . 3 - نبض نيز يكى از گواهان چگونگى حالت تب و شناسنامهء نوع تب است . 4 - نفس نيز نشانى دارد ، زيرا از شدت حرارت تن ، نفس به سرعت مىافتد كه نياز مبرم به خنك كردن ايجاد مىشود . 5 - نوع گرماى تب گزنده است و به سبكى و كم‌دردى حرارت حالت تب روزانه نيست . 6 - در اكثر حالات تبهاى عفونى مليله جلودار تب است . - مليله چيست ؟ - عبارت از حالتى است آميزه با نوعى احساس حرارت كه به شدت حرارت تب نمىرسد ، بيمار احساس خستگى ، دردى همانند درد استخوانها ، تنبلى ، تيركشيدگى ، خميازه ، خواب مشوش و نامرتب ، بىخوابى و خواب نيامدن ، تنگ‌نفسى ، كش رفتن رگها ، كشيدگى در سردنده‌هاى نزديك شكم ، سردرد و احساس تپش در سر دارد . اين حالت مليله اگر زمانى نسبتا دراز دوام كند ، تب عفونى به دنبال دارد . بيمار را ناتوان مىكند و رنگ بيمار زرد مىشود . ممكن است همراه حالت مليله - كه جلودار تب عفونى مىشود - ريختنىهاى آبكى و آب بينى زياد باشد ، بيمار دلش بهم آيد ، حجم ادرار بيش از حد معمولى باشد و مدفوع بيش از حد طبيعى بوده و بسيار بدبو باشد ، بيمار در سر احساس سنگينى كند و سر به هيجان آيد . نبض بيمار پياپى مىزند ؛ بدون اينكه سببى خارجى نبض را به پياپى زدن وادار كند ، مثلا بدون اينكه خستگى شديد يا خشمناكى شديد - كه سبب پياپى زدن نبض مىشوند - در ميان باشد . هرگاه نبض بيمار فشرده آيد ، بدان ! كه نوبت تب رسيده است و در راه است . منظور از نبض فشرده يا فشارى ، زدن نبض در پايين‌تر از حالت طبيعى است كه ژرفاروتر مىباشد . نبض با اينكه فشارى و كوچك است ، اين كوچكى نيز مرتب نيست . گاهى در ميان چندين نبض كوچك نبضى بزرگ و نيرومند پيدا مىشود . سرعت نبض هم شديد نيست . اين تفاوت و نامرتبى نبض در سرآغاز نوبت تب و در مرحلهء دوم تب - كه مرحلهء افزايش درجهء حرارت است - يكى از ويژگيهاى تب عفونى است . هرچند در بسيارى از حالات تب نوبهء يك روز در ميان اين تفاوت نبض بسيار آشكار نيست ؛ زيرا مادهء عفونى به وجودآورندهء تب در تب نوبهء يك روز در ميان مادهء سبكى است . يكى ديگر از نشانيهاى تب عفونى اين است كه در نوبت اول تب ، بيمار عرق نمىكند و نم بر جسمش پيدا نمىشود ، درحالىكه تب روزانه برعكس است ؛ هرچند اوايل و سرآغاز تب نوبهء يك روز در ميان شباهتهايى - به سبب سبكى ماده كه ذكر شد - با تب روزانه - كه تب‌دار تب عفونى دارد - تا اندازه‌اى وجود دارد .