علاج شكستگى و غيره ما در اينجا از داروهايى بحث خواهيم كرد كه در چندين حالت گوناگون وابسته به شكست و بست استخوان و روىآورهاى ناشى از شكستگى استخوان مفيد و لازمند - كه از اين قرارند : 1 - داروهاى بازدارندهء ورم 2 - داروهاى از بين بردن خارش 3 - داروهاى سفت و سخت گردانيدن مادهء پينهء استخوانى و نيرومند گردانيدن آن 4 - داروهايى كه اگر پينهء استخوانى بزرگ‌تر از حد لازم بود آن را به حال طبيعى درآورد . 5 - داروهايى كه سختى و سفتى بند استخوانها را اصلاح كند - كه بعد از پيوند دادن استخوان شكسته رخ مىدهد . 6 - داروهايى كه اگر بند استخوانها سست شدند سستى را از بين ببرند . اكنون نوع و طرز استعمال اين داروها را به تفصيل به بحث مىكشيم و اول از داروهاى بازدارندهء ورم شروع مىكنيم : در بحث از باندهاى باندپيچى و باندپيچى كردن شكستگى پيوند داده شده ، داروهايى را ذكر كرديم كه از ورم كردن جلوگيرى مىكنند . همچنين مرهمهايى ماليدنى و گذاشتنى را نام برديم . از داروهاى پاشيدنى شراب گس‌مزه و امثال آن را ذكر كرديم . اكنون موضوع را از سر مىگيريم و مىگوييم : اگر داروى مرهمى و غيره را در مداوا به كار مىبرى ، به هيچ وجه نبايد زبرى در آن باشد . دارو بايد بسيار نرم و روان باشد . و هرگاه بيم آن داشتى كه امكان عفونى شدن آسيب‌زده هست ، از مرهم استفاده مكن ! و هرگاه ديدى كه قطعه‌هاى استخوان شكسته زيادند ، مرهم استعمال مكن ، كه اندام را آمادهء عفونى شدن مىسازد ؛ زيرا اكثرا وقتى كه قطعه‌هاى استخوان شكسته زيادند قرحه هم هست . آب گرم بر جاى آسيب‌ديده پاشيدن را نيز ياد كرديم و دانستى كه آب ولرم براى از بين بردن مواد سبب پيدايش خارش مفيد است و مواد غذايى را نيز به اندام مىكشد . اگر اندام آسيب‌ديده از اثر بستن باند به خشكى گرايد ، آب گرم پاشيدن بر آن لازم و بهره‌رسان است . سفت گردانيدن پينهء استخوانى داروهايى كه براى سفت گردانيدن مادهء پينه بستن استخوان شكسته مفيدند عبارتند از : داروهاى پاشيدنى گيرنده و لطيف ، داروهاى گذاشتنى كه شبيه داروهاى پاشيدنى گيرنده و لطيف باشند . از قبيل : آب‌پز آس ، روغن آس به شرطى كه به روغن نياز باشد ، روغن حنا ، آب افشرهء برگ آس ، آب‌پز دانهء آس ، آب‌پز خرنوب مصرى ، آب‌پزشدهء بيخ درخت پشه ، آب‌پزشدهء برگ درخت پشه ، برگ درخت پشه كه آب‌پز شود كه هم جوش‌دهنده و هم سفت‌كننده است ، داروى