أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

24

قانون ( فارسى )

نشانيها 1 - ادرار بيمار گرم آتشين و داراى شدت وحدت است و خود بيمار كه در حالت چنين تبى به خشك‌مزاجى شديد مبتلا مىشود شدت و فشار ادرارش را احساس مىكند . 2 - چشم بيمار در حالت تب مايل به برهم نهادن است و گود رفته و اين گودرفتگى چشم از اثر تحليل رفتن مواد در بدن است . حركات چشم آرامتر از حالت طبيعى است و نوعى سستى در آن احساس مىشود . 3 - از آنجا كه حرارت به ژرفا راه يافته است و رويهء جسم را رها كرده ، رنگ رخسارهء بيمار به زرد متمايل است . 4 - نبض كوچك و ناتوان‌تر از نبض طبيعى است و ممكن است كمى به سختى و سفتى ميلان كند . علاج تب اندوهى كسى كه از اثر غم و اندوه به تب روزانه مبتلا مىشود ، بايد در علاج خود دستورات زير را به كار ببرد : 1 - چندانكه مىتواند در آبزن نشيند و تن‌شويى كند . 2 - به حمام برود امّا در هواى حمام دير نكند ، خود را به آب گرم حمام برساند و تن‌شويى كند . 3 - وسيلهء روغن جسم خود را ماساژ دهد - روغن‌مالى از حمام مفيدتر است . 4 - چيزهاى شادكننده و عطرهاى سردمزاج سردىبخش استعمال كند . 5 - لعابها ، افشره‌ها و آبهاى خوب سردىبخش به سينه بپاشد و بر سينه بگذارد . 6 - شراب را با بيش از يك برابرش آب مخلوط كند و بخورد - كه بهترين علاج است . فصل نهم تب همّى يا اهتمامى گاهى رخ مىدهد كسى از فرط علاقه‌اى كه به چيزى دارد ، به اندازه‌اى در بند آن است و درباره‌اش نگران است كه روان از اثر اين اهتمام و نگرانى زياد به حركت درمىآيد و گرم مىشود و بدن را گرم مىسازد و به تب روزانه مىانجامد . نشانيها نشانيهاى تب اهتمامى با نشانيهاى تب اندوهى تقريبا يكى هستند ، تنها فرقى كه بين اين دو حالت هست همين است كه چشم تب‌زدهء اهتمامى با اينكه گود رفته و سببش تحليل رفتن است ، حركاتش نسبت به حركات چشم تب‌دار اندوهى رو به خارج است ، نه مانند حالت چشم تب‌زدهء غمى - كه آرام و سست و مايل به برهم نهادن است . نبض تب‌زدهء اهتمامى مانند نبض تب‌زدهء