رخ داده است . اين مرحلهء جنگ تن به تن و درگيرى سخت در حالت تبهاى سخت نوبتى يك نوبت است . مرحلهء جنگ و درگيرى سخت را مىتوان از نوبت بعدى يا از دو نوبت بعدى تشخيص داد و گاهى در نوبت سوم خودنمايى مىكند ، امّا از سه نوبت بعد از نوبت درگيرى اوّل تجاوز نمىكند . همين حالت در ساير بيماريها - مگر در بيماريهاى بسيار سخت كهنه شده و پاينده - اتفاق مىافتد . ممكن است نوبتهاى زياد تب متشابه و هماهنگ باشند و روىآور بيمارى يكى باشد ، كه در همان هنگام اوج گرفتن و به درجهء نهايى رسيدن است كه نشانى از پختگى مادهء بيمارى يا نشان از سرپيچى ماده از پخته شدن به دست مىآيد . د - مرحلهء پايين آمدن شدّت تب حالتى را از تب مرحلهء پايين آمدن مىنامند كه حرارت غريزى و سرشتى در اين جنگ روياروى بر دشمن بيگانه و اشغالگر پيروز شده باشد و علامت هزيمت حرارت بيگانه آشكار شود ، و نيروى اشغالگر كم‌وبيش ميدان جنگ را تخليه كند و بگريزد . در اين حالت گرماى تب از داخل رخت برمىبندد و به اطراف جانبى منتقل مىگردد و سرانجام تحليل مىرود و نابود مىشود ؛ كه احتمال دارد در اين مراحل هزيمت و فرار ، غليظ و پرمايه گردد . مرحلهء نهايى كه آن را مرحلهء سوم بيمارى ناميديم - و گفتيم وقتى است كه بيمارى به آخرين درجهء افزايش رسيده است و منتظر مرحلهء پايين آمدن مىباشد - در بيماريهاى بسيار سخت و شديد بيش از چهار روز نيست . تب روزانه - هرچند از بيماريهاى سخت به حساب نمىآيد - مرحلهء نهائىاش نيز از چهار روز بيشتر نمىپايد . نبايد فكر كرد كه بيمارى بسيار سخت ، به دليل سختى بايد مرحلهء نهائىاش كوتاه باشد ؛ اما اين مسأله در بيماريهاى سخت بسيار شديد و خطرناك اكثرا صدق مىكند و مرحلهء نهايى زياد نمىپايد . در درجهء دوم اوان پايدارى مرحلهء نهايى در بيماريهايى رخ مىدهد كه آنها را سخت مىناميم و نمىگوييم بسيار سخت و شديدند . كه ممكن است دوران اوج‌گيرى تا شروع پايين آمدن به هفت روز هم برسد . يعنى ممكن است قبل از هفت روز سپرى شود و امكان دارد در هفت روز مراحل نهايى طى شود . اين حالت را مىتوان در تب سوزان و تب نوبهء هميشگى يافت . برخى از حالات بيمارى هستند كه از حيث شدّت و سختى از دو حالت نامبرده كمتر و سبكترند و دوران انتهايى ، يعنى بعد از به اوج شدت رسيدن تا شروع پايين آمدن در آنها تا چهارده روز دوام يابد . در درجهء چهارم حالت بيمارى سخت و كهنه شده و پاينده ( مزمن ) مىآيد كه دوران نهايى آن تا بيست و يك روز است . در درجهء پنجم دوران نهايى ، كه حالت بيمارى كهنه و پاينده اما نه سخت است ممكن است تا شصت و چهار روز و بيشتر دوام كند . شناسائى مراحل بيمارى از سرآغاز تا سرانجام - كه آيا بيمارى سخت و شديد است يا