أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

283

قانون ( فارسى )

داشته باشد ؛ فورا حكم مكن كه بيمار از اثر اين بيمارى مىميرد . آرى سياه‌رنگ شدن ادرار نشان خوبى نيست و از نشانيهاى نامشخص است ؛ زيرا اگر بيمار داراى نيروى كافى باشد ممكن است هر نوع خلطى را از راههاى مختلف پاكسازى و تخليه كند و از مرگ رهايى يابد . مثلا زنان در بيمارى سخت گاهى خلط بدجنس را از راه خون حيض از خود دور مىسازند . هم از اين سبب است كه اگر در اثناى بيمارى سخت ادرار زنى سياه شود كم‌خطرتر از اين حالت در مردان است ؛ زيرا ممكن است مادهء خلط به وجودآورندهء اين حالت از بيمارى - كه سبب سياه‌رنگى ادرار شده است - همراه خون حيض پاك شود . يادآور مىشوم كه در اثناى بيمارى سخت ادرار سياه‌رنگ تا كمتر باشد بدتر است ؛ زيرا نشان از نابود شدن رطوبت لازم بدن است . و نيز تا ادرار سياه غليظتر باشد در بيماريهاى سخت بيشتر جاى نگرانى است . 2 - اگر كسى بيماريش از نوع تبهاى سخت است و ادرارش سياه متمايل به آبكى است و لطافت دارد ، نوعى دردى مانند همراه آن است و بوى تند مىدهد ، زنگ خطرى است كه سردرد و درهم شدن عقل بيمار در راه است . 3 - ادرار سياه رنگ - كه در اثناى بيمارى سخت گاهى پديد مىآيد - در بهترين حالاتش نشان از وقوع خونريزى بينى مىدهد كه خون سياه از بينى مىريزد ؛ زيرا مادهء بسيار تندمزاج بر بدن چيرگى يافته است . 4 - گاهى ممكن است از اثر حرارتى كه با پيدايش ادرار سياه همراه است بيمار عرق كند ؛ مشروط بر اينكه مادهء خلط بيمارى كه سبب پيدايش ادرار سياه شده است بسيار زياد و يا بسيار كم نبوده و رو به ماهيچه‌ها رفته باشد و عرقى كه بيمار همراه پيدايش ادرار سياه مىكند نوعى لرزش سبك ( چندش ) را قبل از عرق كردن احساس كند . 5 - اگر در اثناى بيمارى سخت ادرار بيمار سياه شد و از آن نوع سياهى بود كه گفتيم دردى مانندى سياه رنگ و برهم جمع شده همراه دارد و بو نداشت و همچنين در اين حالت احساس كشيدگى در هر دو پهلوى بيمار بود و زير دنده‌هاى نزديك شكم آماسيد و بيمار عرق كرد ، نشان از مرگ او دارد ؛ زيرا اين كشيدگى در اطراف زير دنده‌هاى نزديك شكم از متشنج شدن بيمار است و چنين عرقى نتيجهء ناتوانى است . 6 - اگر كسى كه با بيمارى سخت درگير است و ادرارش در اثناى بيمارى آبكى كم‌مايه و مايل به سياه بود ، نشان از دو حالت در بيمارى است : الف - آبكى و كم‌مايه بودن خبر از طولانى شدن بيمارى مىدهد . ب - رنگ متمايل به سياهى دليل بر بغرنجى بيمارى است ، يعنى بيمار حالش بد است و بيماريش طول مىكشد . گويند : اگر بيمار در اثناى بيمارى سخت ادرارش سياه كم‌مايه و لطيف بود و آرزوى غذا خوردن به سرش زد ، فاتحه‌اش را بخوان ! 7 - اگر ادرار بيمار در اثناى بيمارى سخت سياه كم‌مايه بود و رنگش به سرخ مايل به زرد يا زرد