أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
95
قانون ( فارسى )
فصل شانزدهم اسهال تبداران حالت اسهالى كه براى مبتلايان به تب شديد رخ مىدهد همان است كه بهطور همگانى وجود دارد . كه ما سابقا علاجهاى اسهال را شرح دادهايم ، بدانها رجوع كن ! غذاى مناسب براى بيماران مبتلا به تب كه اسهال مىشوند ، ماش ، عدس و گشنيز است . هركدام از اينها باشد قبلا در آب بپزد و آب را بريزند و بو دهند و بخورند و اگر با انار ترشمزه آن را ترش كنند و بخورند بهتر است . فصل هفدهم تب و تشنگى ممكن است تبدار در حال تبكردگى بيش از حد تشنه شود و نياز باشد كه اين حالت تشنگى شديد را فرونشانى . در اين حالت بايد روغنى بسيار سرد شده را بر سر بيمار بمالى و بريزى . و اگر ديدى كه مانعى در ميان نيست روغن و آب سرد بسيار بر سرش بگذارى . همچنين داروهاى زير را در دهن نگهدارد : لعاب بهدانه مخلوط با روغن گل بسيار پرمايه و خالص آلو بخاراى در آب خيسيده مغز خيار چنبر خوردنى و مغز خيار تخم كدو بزر خشخاش سياه بيخ سوسن حبى كه براى علاج تشنگى در اقرابادين ( كتاب پنجم قانون ) ذكر كردهايم تمر هندى بجاود و بمكد . اگر ديدى كه تشنگى بيمار از خشكى است ، بيمار بخوابد تشنگى رفع مىشود . اگر تشنگى بيمار از اثر حرارت است ، بىخوابى كشيدن به دادش مىرسد . فصل هجدهم خوابآلودگى تبدار گاهى رخ مىدهد كه شخص مبتلا به تب مىخواهد هميشه بخوابد و خواب از او دست بردار نيست . در اين حالت كه خوابيدن بيش از حد طبيعى به زيان بيمار است ، بايد معالجه شود . در اين باره معالجاتى به قرار زير هستند : 1 - با بيمار حرف بزنند و سرگرمش كنند ، سروصدا راه اندازند و نگذارند بخوابد .