چاق شود كه ياراى برپا ايستادن را از دست دهد و نيرويى برايش نماند . آن را سر ببرند و استخوانهايش را خرد بكوبند و همه را در ديگ گذارند و آب زياد در ديگ ريزند ؛ شبت و نمك و بسپايك در آن ريزند ، بر آتش نهند و آن‌قدر بجوشد تا گوشت و استخوان از هم مىپاشند . آن‌قدر بجوشد تا آب داخل ديك غليظ و پرمايه مىشود . از آن سوپ بخورند . اگر روغن كاجيره در سوپ كذائى باشد بهتر است . شورباى سادهء گوشت جوجه مرغ چاق شده و شورباى آلو بخارايى و امثال آن بخورند . اين نوع از غذا يا مدفوع گير كرده را بيرون مىآورند يا آن را نرم مىكنند تا براى بيرون راندن آمادگى پيدا كند . غذا از ميان مادهء گير كرده و روده راهى پيدا كرده و عبور مىكند و ميان مادهء گير كرده و جرم معده فاصله مىاندازد كه از لغزانندهء ديگرى كارش آسان مىشود ؛ يعنى هرگاه بيمار داروى مسهل خورد يا حقنه شد ، مدفوع گير كرده ناگزير از ياغىگرى دست مىكشد و دفع مىشود ، حقنهء علاج اين حالت همان حقنه‌هاى سبك است كه در علاج قولنج صفرائى بيان شدند . حقنه‌هاى ديگرى نيز هستند كه در اين حالت استعمالشان مفيد و بهره‌رسان است . نسخه : افشرهء سلق ، بنفشهء خشك سائيده ، آبكامه ، روغن كنجد ، بورك ، كه دستور العملش را مىدانى . نسخهء ديگر : يك دسته از برگ سلق كه در ميان دو انگشت شست و سبابه جاى گيرد ، سپوس آرد پر يك كف دست ، انجير ده عدد ، آب ده رطل ، كمى خطمى سفيد . همه در آن ده رطل آب بر آتش بگذار كه بجوشد تا تنها يك رطل از آب مىماند . آن را بپالاى ، آنگاه شكر قرمز به وزن ده درهم ، بورك به وزن يك مثقال ، آبكامهء محلى سه مثقال و نيم و روغن كنجد سه مثقال و نيم در آن آب پاليده مخلوط كن و بيمار را بدان حقنه نماى . اين حقنه را بارها تكرار كن تا فندق ماننده‌هاى مدفوعى همگى بيرون مىآيند . نسخهء ديگر : سه كوهه ، بسپايك ، شب ( زاج بلورى ) و كاجيرهء كوبيده از هريك ده درهم . آلوبخارا ده عدد ، بنفشه پر يك كف ، تربد به وزن دو درهم ، بزر كتان و بزر كرفس هريك به وزن سه درهم . ترنگبين و تمر هندى از هريك سى درهم ، شيرخشت و خيارچنبر دارويى هريك دوازده درهم ، چوبكهاى ساق و برگ سلق و جوانه‌هاى نازك تاك از هريك پر دو انگشت سبابه و شست . طبق معمول در آب لازم بر آتش بجوشند . حاصل را بپالاى . آنگاه آبكامه پانزده درهم ، شكر قرمز پانزده درهم ، بورك يك مثقال ، روغن كنجد ده مثقال بر آن آب پاليده اضافه كن و مايهء حقنه گردان ! اگر ديدى كه كار بسيار زار است و اين نوع از حقنه‌ها ياراى راندن مادهء گير كرده را ندارند ، و لغزاننده‌هاى نامبرده در علاج قولنج صفرائى نيز كارى نتوانستند بكنند ، حقنه‌اى را به كار بر كه در علاج قولنج بلغمى ذكر شد و