أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
147
قانون ( فارسى )
كليه گذارند يا مرهم از آنها سازند و بر كليه مالند و يا مايهء حقنه شوند . اگر سنگ از اثر ورم گرم در كليه پيدا شده است ، اوّل علاج ورم كليه را به كار ببر و به وسيلهء داروهاى حرارت فرو نشان ، حرارت را خاموش كن - كه آنها را مىشناسى و سابقا راجع به اين داروها چه پاشيدنى ، چه گذاشتنى بر پوست و چه مرهم سردىبخش برايت توضيح دادهايم و گفتهايم كه بايد سركه بر اين داروها بپاشى كه به سرعت به سرمنزل مطلوب برسند ؛ و توضيح داديم كه هرگاه براى مايهء حقنه افشرههاى سردىبخش در علاج ورم گرم به كار بردى ، روغن گل همراه باشد - سپس اگر ديدى كه نياز به رگ زدن هست رگ بزن ! اگر سنگ كليه از اثر ورم سخت در كليه است ، از اين داروها استفاده كن : لعابهاى گرم ، لعاب بزر كتان ، شنبليله ، خطمى ، بزر گياه مروخوش كه مخلوط با مادهاى سردىبخش باشد ، بابونه ، شاه افسر ، سهكوهه ، شبت . اين داروهاى ذكر شده را مىتوان به صورت تناولى ، حقنهاى و يا پاشيدنى استعمال كرد . اگر بر كليه پاشيدنى را استعمال كردى داروهايى مانند : صمغ انگدان ، سكبينه ، اندران ، استرك ، گند بيدستر ، مرّ و از روغنهاى گرممزاج و نيز از داروهاى نيروبخش در آن داخل باشد . از مرهمها در علاج ورم سخت كليه مرهم داخليون و مرهم از پيهها و غيره خوبند . هرگاه تشخيص دادى كه ورم رسيده است ، داروهاى ادرارآور را به كار گير . فصل دوازدهم غذاى بيماران سنگ كليه بيمار بايد از غذاهايى كه سابقا گفتيم براى آنها زيانآور است دورى جويد . گوشت برشته گنجشكان توسى ( خاكسترى ) رنگ ، كنجشكان معمولى كه در آبادانى لانه مىسازند و گوشت جوجه مرغى كه در پختن از هم پاشيده باشد ، بخورند زيانى ندارد . امّا گوشت لطيف زودهضم و گوشت برشتهء خرچنگ به نفع بيماران سنگ كليه است . در غذاى بيمار سنگ كليه بايد كنگر ، مارچوبه و بويژه مارچوبهء بيابانى ، آب نخود با روغن زيتون ، آب نخود با روغن كاجيره ، روغن زيتون و امثال آنها باشد .