أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

106

قانون ( فارسى )

مىماند ؛ زيرا به پخته شدن لازم نرسيده است . هر نوع از حالات ناتوانى كه بر كليه آيد يا كليه لاغر شود ، بنا به درجات ناتوانى و لاغرى كليه ، نشانيهاى زير پديدار مىشوند كه خبر از چگونگى ناتوان شدن كليه دارند ؛ اين نشانيها عبارتند از : كم شدن بول ، ياراى جماع نداشتن و كم‌سو شدن چشم و سردرد . علاج ناتوانى كليه اگر تشخيص دادى كه ناتوانى كليه از سوء مزاج است و سوء مزاج ساده است و مادهء خلط همراه ندارد ، دستورات تعديل مزاج را مىدانى . اگر سوء مزاج همراه ماده سبب ناتوانى كليه شده است ، بايد ماده را پاك‌سازى كنى و آنگاه به اصلاح مزاج بپردازى . اگر تشخيص دادى كه ناتوانى كليه از اثر لاغر شدن است علاج لاغر شدن را - كه مىدانى - به كار ببر . اگر ناتوانى كليه از اثر گشاد شدن لوله رگ است - كه در حقيقت ناتوانى اصلى همين است - دستور معالجه اين است كه با وسايلى كه مىتوانى ، سبب گشادتر شدن رگ را پيدا كن و از آن جلوگيرى به عمل آور ! كوشش كن كه به هم چسبيدگى كليه را نيروبخشى و كليه را تقويت كنى . بازداشتن و از ميان بردن سبب گشادتر شدن رگ ، دستوراتى دارد كه بايد بيمار مراعات كند ، از قبيل اينكه : حركت نكند ، جماع نكند ، زياد به حمام نرود و زياد آب‌تنى نكند ، آرامش كامل برگزيند و چيزهاى ادرارآور نخورد . منظور از تقويت به هم چسبيدگى كليه آن است كه بيمار غذاهاى چسبان و گيرنده و لزج بخورد . مثلا : قاوت ، خرماى قسب ، زالزالك ، به ، آش از انار و مويز همراه دانه با پيه بز ، گوشتهاى در سركه خيسيده ، قطعه گوشتهاى نازك كه با انار دانه و افشره‌هاى ترشمزه و تلخ و سركهء خوشبوى كه با كشنيز و امثال آن پخته است بخورد . نوشابه‌اش بايد نبيذ مويز گس‌مزه باشد . داروهاى تناولى شامل افشره‌هاى گيرنده مخلوط با گل ارمنى و صمغ عربى است . داروى بر خارج كليه گذاشتنى بايد از قاوت و قسب و به و گل محمدى و امثال آن باشد . مرهمهائى را بر كبد بمال كه براى علاج ناتوانى كبد و ناتوانى معده آورده‌ايم . داروهاى تقويت‌كننده و نيروبخش كليه عبارتند از : غذاها ، حقنه‌ها ، معجونهاى چاقىآور - كه در علاج لاغر شدن كليه ذكر كرده‌ايم - كه بايد داروهاى گيرنده بر آنها اضافه كنى . مثلا در حقنه مايه‌هاى علاج لاغرى كليه خرماى قسب و به را علاوه كن ! شير شتر و شير گوسفند را در حقنه به كار ببر ، كه شير شتر و شير گوسفند كليه را تقويت كرده و به هم چسبيدگى و برهم فشردگى گوشت كليه را تعهد مىكنند . شير گوسفند در علاج بيماريهاى كليه - كه از اثر ناتوانى كليه باشند - علاجى است كه نظير ندارد ؛ بويژه اگر با گل ارمنى قاطى باشد و مايهء حقنه شود ، بيش از حد متوقع مفيد است . بيمار خوب است كه با هر غذائى كليهء حيوان بخورد و غذايش با چيزهاى سازگار با كليه و مفيد