أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
358
قانون ( فارسى )
نسخهء ديگر : مغز ثمر درختبان به وزن سه درخمى ، سير بيابانى به وزن شش درخمى ، پوست بيخ كبر به وزن چهار درخمى ، كوشنه به وزن يك درخمى ، ( زنگى دارو به وزن شش درخمى - نسخه . ) ، اسطورفيون ( اسطورقيون - نسخه . ) به وزن شش درخمى ، مريم نخودى كوهى ( اربه ) به وزن سه درخمى ، بيخ گياهى كه بنام قوطوليدون مشهور است و همان است كه ما آن را بنام سكرجا « 1 » مىشناسيم به وزن دو درخمى . گويند اين گياه نوع از پامچاليان ، برگش شبيه برگ مورد است . در وسط برگ جاى مهرمانندى هست تو گويى چشم است . به گياه هميشه بهار بزرگ هم شباهت دارد . دانهء ثمر لبلاب بزرگ بيست و پنج عدد ، اشه ( اندران ) چهار درخمى ، بادآورد يك درخمى ، بخور مريم يك درخمى ، ريشهء بخور مريم سه درخمى ، كراويا ( شاهزيره ) يك درخمى و نيم ، دانهء ثمر پياز دشتى بوداده شانزده درخمى . همهء اين داروها را باهم مخلوط كن و بيمار هربار به وزن يك درخمى و نيم و بيشتر دو درخمى از آن با اسكنجبين بخورد . فايدهء اين دارو به تجربه رسيده است . داروى تركيبى ديگر كه در كاربرد با داروى فوق الذكر برابر است و شايد بهتر هم باشد ، در زير مىآيد . نسخه : بزر گياه سلمك به وزن چهار درخمى . فلفل سفيد ، سنبل سورى و اندران هريك به وزن دو درخمى . همه را درهم قاطى كن و بسرش و از آن قرص بساز ! هرباره بيمار يك درخمى و نيم تا دو درخمى با اسكنجبين بخورد . داروى تركيبى زير كه قرص مىشود و تجربه شده است براى بيماران طحالى بهرهاش آشكار است . نسخه : اشه ( اندران ) و ثمر سفيد خار از هريك به وزن هشت درخمى . پوست بيخ كبر ، ثمر درخت گز ، فلفل سفيد ، سير بيابانى و پياز دشتى پاكيزه و برگزيده و برشته شده از هريك به وزن دو درخمى . همه را درهم بسرش و قرصهاى به وزن يك درخمى از آن بساز ! بيمار هربار يك قرص از آنها را با شربت عسل بخورد بسيار نفع بيند . نسخهء ديگر : مغز پياز دشتى برشته به وزن دو رطل . ريشههاى تاك به وزن هشت رطل . فلفل سفيد ، كرفس كوهى ،
--> ( 1 ) - سكرجا گياهى است از تيرهء پامچال در اروپاى مركزى نواحى آلپ مىرويد . در برخى كتب آن را جزو پيچكيان ذكر كردهاند . معين ، ص 1898 .