أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
339
قانون ( فارسى )
22 - فلفل و مدفوع سپيدرنگ سگ را - كه استخوان خورده است - به وزن شش مثقال با شراب بخورند . 23 - هندوانهء ابو جهل از تخم و پيه تهى گردد . پر از شراب و آب كنند و بخورند . 24 - زهرهء گرگ در شراب ريزند و بخورند . 25 - ساييدهء شاخ گوزن به وزن سه و يك سوم درهم . گوگرد به وزن دو دانگ . باهم قاطى كنند و بخورند و بعد از آن شراب بنوشند . 26 - و اين دارو نيز در براندازى آثار بيمارى يرقان خوب است و براى علاج يرقان كه منشأ از راهبندانها دارد مفيد است . نسخه : راوند ، گياه هزار چشم ، پر سياوشان ، روناس و كندس هريك يك جزء . درهم قاطى كنند و هربار به وزن يك درهم بخورند . 27 - داروهاى تك و ساده كه در علاج اين بيمارى مفيدند و بازكننده هم مىباشند عبارتند از : خاراگوش ، رازيانهء شامى ، برباله ، سوسن زرد ( وج ) ، روناس ، كوشاد ، ساقهء بلسان ، قارچ چمنى ، پلخم ، ثمر درخت سرو ، كوشنه ، زراوند دراز و زراوند غلتان . 28 - دارويى را مدح مىكنند كه آسان هم به دست مىآيد ؛ و آن : مغز كبك در شراب خالص ريزند و بخورند . 29 - دو زردهء تخم مرغ در نيم اسكرجه شراب بخورند ، منفعت بينند . 30 - داروى ديگرى هست كه در مدحش بسيار گويند كه از قرار زير است : كرم سرخ خاكى را خشك كنند و بخورند . گويند فورا بهرهاش آشكار مىشود . 31 - اين رژيم آزمون شده و خوب است : بيمار ريشهء گياه ترشك بخورد ، در آفتاب بنشيند و مدتى بماند ، بعد از آن يك ساعت پيادهروى كند تا احساس گرما و تشنگى مىكند . آنگاه آبى كه پر سياوشان در آن پخته است بنوشد . فورا عرق زياد مىكند كه عرق زردرنگ است . اگر با پر سياوشان روناس و نعناع هم پخته باشند چه بهتر . و اگر همين آب دارويى را بعد از حمام كردن بخورند ، باز بسيار فايده بينند . ادرارآورهائى كه در علاج يرقان مفيدند : 1 - بيمار به وزن دو درهم ثمر سرو را با يك درهم دارچين ختايى برگزيده و خوب و شراب سياه انگورى كهنه بخورد و بلافاصله به شدّت بدود ؛ هرچه مادهء يرقان است با بولش فرو مىريزد . 2 - خوردن گوشت جوجهتيغى نيز مفيد است كه ادرارآور است و پاكساز و با كبد نيز سازگار است و در عين حال غذاست . 3 - اگر به وزن يك اسكرجه ( بيست و يك مثقال ) آب كشوث با بزر كرفس و نبات بخورند بهره بينند .