أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
104
قانون ( فارسى )
معده به حالت تباه دچار شده است . ديگر علامات ناتوانى نيروى گيرنده و نگهدارندهء غذا را - كه مىدانى - بررسى كن ! 5 - اگر اشتهاى سگى زادهء تحليل رفتن بدن ، بيش از اندازه است - كه سابقا ذكر شد - سببهاى تحليل رفتن بدن را از كتاب اول قانون بجوى و بدان مراجعه كن ! و چند نشانى ديگر هست ، از جمله : الف - انسان در هضم كردن غذا كم و كاستى ندارد . ب - هواى بسيار گرم در محيط زيست . ج - بىخوابى كشيدن و بيش از حالت طبيعى شب بيدار ماندن و غيره . 6 - اگر خلط ترش ، سودا ، يا بلغم ترش در معده اشتهاى سگى را بر انسان تحميل كرده است ، نشانيش : تشنگى كم ، آروغ ترش و ساير نشانيهاى كاربرد سودا ، و بلغم ترشمزه است كه بر تو آشكارند . 7 - اگر اشتهاى سگى از مواد ناباب ريزش كرده از سر به معده است ، نشانهء وجود اينگونه مواد را كه از سر سرازير مىشوند و به درون راه مىيابند ، در بحث ويژه به نزلهها ذكر كردهايم . 8 - اگر اشتهاى سگى را براى انسان كرم شكم بهوجود آوردهاند ، علامت وجود كرم در شكم را گفتهايم و آن را در باب ويژه به كرمها شرح مىدهيم . علاج : تاكنون حالات گوناگون اشتهاى سگى و سببهاى متنوع آن را گفتهايم و نشانى براى شناسايى سببهاى اين بيمارى را نيز برشمردهايم ؛ حال به بحث از علاج هريك از سببها بپردازيم : اگر سبب بروز بيمارى اشتهاى سگانه سرما يا بلغم زياد جمع آمده در معده است دستور علاجش از قرار زير است : 1 - به وسيلهء داروهاى پاكساز و تخليهدهندهء گرمىبخش - كه ذكر شدهاند - بيمار را پاكسازى كن ! 2 - ناشتا در اندازهء زياد ، شرابى را بخورد كه گسمزگى و ترشمزگى اصلا از آن حس نشود . آن را گرم كرده و به گرمى بخورد ، بهترين چارهساز اين بيمارى است . اما اگر بيمار اسهال داشت ، نبايد به هيچ وجه شراب بخورد زيرا اگر شرابى كه مىخورد ترشمزه يا گسمزه است ، اشتهايش بيشتر مىشود و بهويژه شراب گسمزه اشتهاى سگانهء بيمار را بالا مىبرد و بيشتر مىكند . اگر اسهال داشت و شراب تلخمزه تناول نمايد ، بر شدت اسهال مىافزايد . غذاى بيمار : 3 - غذاى چرب گرممزاج بخورند . مانند غذايى كه مواد چربى از چربى كوهان شتر باشد . 4 - روغن زيتون نيز براى آنها خوب است باز مشروط بر اينكه گسمزگى و ترشمزگى نداشته باشد .