أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

499

قانون ( فارسى )

فرونشاندن حرارت دست بالا دارند معالجه شود . نوشيدنيهاى سردىبخش نرمىآور از قبيل : افشرهء كاسنى و امثال آن خوب است . و شايد بتوانى كه مادهء صفرايى ورم را با داروهايى مانند شير خشت ، تمر هندى ، ترنگبين و امثال آنها پاكسازى كنى و اگر امتلايى باشد ، ممكن است نياز به رگ زدن باشد . گفتارى دربارهء چرك ورم هرگاه نشانيهاى جمع شدن را - كه سابقا ذكر كرده‌ايم - در ورم ذات الجنب يا ورم ذات الرّيه ديدى و ديدى كه رو به ازدياد است ؛ بايد اول بدن را پاكسازى كنى ، بعد از آن به رسانيدن ورم بپردازى ، ضمادها و كمادهايى را به كار اندازى كه در رسانيدن ورم تأثير به سزا دارند . مثلا مادهء ضماد يا كماد از آرد جو ، سقّز درخت بنه ، شراب سفيد و شيرين ، خرما ، انجير خشك ، اما اگر ضماد يا كماد از چلغوز كبوتر و بورهء قرمز باشد اثربخش‌تر است . ضماد يا كماد چلغوز كبوتر و بورهء قرمز ، براى ورم تركيده نيز داروى خوبى است . بايد قبل از تركيدن ورم بيمار بر طرف دردمند دراز بكشد كه اين دراز كشيدن بر پهلوى دردمند به بيرون دادن مادهء تف كردنى و به تركيدن ورم كمك مىكند . اگر بيمار حرارت زياد دارد ، عسلاب را آميخته با آب جو بنوشد ، يا عسلاب آبكى و شل را تنها بدون آميزه بنوشد . اگر حرارت زياد شدّت ندارد و بيمار به حدّ كافى نيرومند است ، بايد حسل پخته كه گياه آويشم و گندناى بيابانى و انجير و عسل با حسل پخته باشد بخورد . آب جو كه با ريشهء شيرين‌بيان ( ريشهء سوسن . نسخه ) پخته است ، بنوشد . ممكن است نياز به معجون ميترادات و ترياق باشد كه ورم به پختگى برسد . بهترين وقت براى تناول معجون ميترادات و ترياق آن است كه بعد از پخته شدن ورم باشد ؛ كه هم ورم را بتركاند و هم نيروى طبيعت ( غريزه ) را حفظ نمايد . خرما در وقت رسيدن ورم و بعد از آن هم بسيار خوب است ، شربت گندناى بيابانى نيز بسيار بهره رسان است . و اينك قرصى كه در اين‌باره بسيار خوب است : نسخه : بزر خطمى ، بزر پنيرك ، بزر خيار ، بزر خربزه ، تخم كدو حلوايى ، رب شيرين‌بيان ، شكوفهء شاه افسر ، بنفشه ، كتيرا ، همه را با لعاب بزر كتان بياميز و از آن قرص بساز و بيمار قرص را با آب انجير ببلعد . گاهى كه بيمارى در افزايش است بايد غذايش نان تر شده با آب ، يا نان خيس‌شده در عسلاب ، تخم‌مرغ نيم‌بند و امثال آنها باشد . آجيل بيمار شامل : دانهء صنوبر بزرگ ، يا دانهء صنوبر كوچك و بادام شيرين باشد . سوپى را بخورد كه از آرد جو ، آرد نخود ، آرد باقلا با روغن بادام و شكر و عسل باشد . هرگاه