أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
436
قانون ( فارسى )
2 - مرهمهاى سردىبخش كه آنها را مىشناسى . 3 - آب جو . 4 - بايد همواره غذا را به وسيلهء روغنهاى رطوبتبخش رطوبى گردانى ! 5 - سوپهاى بادامى رطوبتبخش بخورد . اگر سوء مزاج ريه تركيبى از دو نوع سوء مزاج است ، تو هم بايد داروى تركيبى عليه هر دو مزاج به كار ببرى ! اگر مادهء بيمارى نازك و آبكى است ، آن را وسيلهء شربت سادهء خشخاش ، وسيلهء انگشتپيچهاى ساخته از خشخاش ، انگشتپيچهاى درستشده از لعابها - كه در اقرابادين شرح دادهايم - به پختگى برسان ! اگر ماده نه رقيق ، بلكه غيظ است : وسيلهء تحليل بردن و زدودن آن را سابقا بيان كردهايم دستور ذكر شده را اجرا كن ، كه نبايد گرمى زياد بدهى . گرمىبخش به مادهء غليظ ميانه باشد ، كوشش كن كه ماده را نرم كنى و پارهپاره شود و آمادهء لغزيدن گردد . قىآورهايى را كه قبلا ذكر كردهايم به كار گير ! داروهايى كه در اين حالت بسيار اثر بخشند و ويژگى دارند ، عبارتند از : 1 - سقّز درخت بنه با عسل . 2 - كاجيره با عسل . 3 - مشك چوپان با يك برابر عسل . 4 - رب شيرينبيان و كتيرا به يك اندازه . 5 - بارزد و بادام شيرين در اندازهء برابر . 6 - الوا را با عسل زير زبان نهند مفيد است و بسيار بهرهرسان . 7 - سه عدد تخممرغ كامل ، دوچندان آن عسل ، به اندازهء نيمى از سه تخم مذكور روغن حيوانى ، چهل دانه فلفل را بسايند و در اين تركيب بسرشند ، و بدون اينكه تمام بپزد آن را منعقد شده بخورند . 8 - پياز گندناى شامى هفت عدد در سه رطل آب بجوشد تا يكسوم از آب باقى مىماند ، آنگاه بپالاى و بعدا آب پوست گندناى شامى و عسل را بر آن اضافه كن و بر آتش نه كه بپزد . 9 - پر گل محمدى شاداب هشت جزء ، صنوبر دانه يك جزء ، انگم درخت بنه يك جزء ، مويز چهار جزء ، عسل به اندازهء كافى ، از اينها همه باهم انگشتپيچ بساز و بگذار بيمار بليسد . و اينك دارويى خوب : 10 - نسخه : پونهاى كه در كنار رودخانه رويد پنج اوقيه ، صنوبر دانه و بزر گزنه هريك يك اوقيه ، بزر كتان و فلفل از هركدام سه اوقيه ، با عسل بسرشند و به كار برند . 11 - نسخهء ديگر : خرماى پرگوشت و چاق پنج جزء ، سوسن هشت جزء ، زعفران و فلفل هر