اگر غلظت صدا سببش جيغ و داد كشيدن و فرياد برآوردن زياد است ، علاجش داروى زير است : نسخه : انجير ، نعناع ، الوا در اجزاى متساوى با شراب سيكى معجون نمايند و تناول كنند مفيد است . از سوپ مغز گندم ، آب جو جوشيده ، روغن بادام و نشاسته تغذيه كنند . شراب سياه انگورى بخورند نيز بهره‌رسان است . هرآنچه دربارهء علاج افتادن صدا بيان كرديم ، در علاج زمختى صدا نيز مفيد است ؛ به‌ويژه داروى صمغ انگدان كه با زعفران سازند ، در علاج اين علت بسيار مؤثر است . اگر سبب حرارت است ، اين دارو را به كار ببرند : نسخه : سوپ از گياه سلمه ، خيار ، آب جو ، تخم خيارچنبر خوردنى ، بادام ، نشاسته همه مفيدند . اگر سبب سردى است : باز داروى انگژده و زعفران - كه ذكر شد - بهره‌رسان است . و اين دارو هم خوب است : نسخه : خردل بوداده سه درهم ، فلفل يك درهم ، گاودانه ، « لبنى » « 1 » ، بارزد ، از هريك چهار درهم ، از اين مجموعه حب سازند و حب را زير زبان گذارند . نسخه ديگر : مرّ دو درهم ، لبانه ( سينه‌پيچ ) ده درهم ، در شراب سياه انگورى حل كنند و تناول نمايند . اگر سبب فرياد زياد و خسته شدن است ، همانند ساير انواع خستگيها از حمام رفتن بهره بيند و بهتر آن است كه غذاى نرمىبخش و چسبان از قبيل شير ، زردهء تخم‌مرغ نيم بند بدون نمك ، آش رشته ، سوپهاى معمولى ، شورباى سلمه و پنيرك و امثال آنها را بخورد . حبهايى كه از نشاسته و كتيرا و رب شيرين‌بيان و صمغ عربى سازند در اين علت علاج هستند . حبوب نرم رسانندهء ماده نيز خوب است كه اگر حتى ورم مانندى در ميان باشد ، آن را تحليل مىبرد . غرغره‌ها و انگشت‌پيچهاى نرم ، كه ضمن داروهاى علاج بيمارى خفگى گرم هستند در اينجا هم مفيدند . هر سوپى كه هم چسبان و هم زدايندهء بدون گزش باشد ، خوب است ؛ مانند : سوپهايى كه از آرد باقلى ، بزر كتان سازند كه از آنها كارى تر شيرهء درخت بنه است . كسى كه صدايش غليظ شده است ، به هيچ وجه شراب نخورد و به‌ويژه در شروع بيمارى اصلا نبايد به شراب نزديك شود . اگر سبب غلظت صدا ، ورم است و ورم ديرپا و كهنه شده است ، از نوشيدن شراب شيرين ، ترب پخته و آبكامه خوردن بهره بيند .

--> ( 1 ) - لبنى : 1 - صمغ درخت كاج ؛ 2 - گوش موش بستانى .