ديگرى هم ندارد ؛ مىتوانى از دست زدن و سببهاى تأثيرگذار بر اندام بيمارشده حدس بزنى . گويند : اگر رنگ بول كودك به سبزى زد اخطارى است به بيمارى فالج يا تشنج . معالجات : بايد رگ زدنت در حالات پنج‌گانهء بيمارى عصب كه عبارتند از : كرخى ، تشنج ، لرزه ، فالج ، پريدن رگها ( اختلاج ) چنين باشد كه ، رگ برابر قسمت عقبى مغز را بزن ! و فورا داروهاى تقويت‌كننده را تجويز نكن ، بگذار كه در روز چهارم يا هفتم داروها استعمال شوند . اگر بيمارى قوى و سخت است ، تداوى با مقويات را تا چهارده روز به تأخير انداز . اول با داروهاى لطيف كه نرم‌كننده و پزنده ( رساننده ) باشند شروع كن ، اگر بيمار را در اين مدت اسهال دهى و حقنه كنى بد نيست . بعدا وسيلهء تخليه‌كننده‌هاى قوى بيمار را پاكسازى كن . غذاى بيمار فلج همين‌كه فلج روى آورد بايد تا دو روز يا سه روز فقط آب جو و عسلاب به وى بخورانى . اگر توانست خوددارى نمايد اين پرهيز را تا چهارده روز نگهدارد ، اگر تحمل نكرد گوشت سبك پرنده‌ها را بخورد ، سعى كن تا مىتوانى او را گرسنه نگهدارى . غذاهايى را به وى بده كه خشكىآور باشند ، و بيمار را بسيار در تشنگى نگهدار . اگر مغز ثمر بزرگ صنوبر را در دهان بشكند و بخورد خوب است كه خاصيت خوب دارد . و بدان ! كه براى چنين بيمارانى آب از شراب بهتر است ، شراب مواد آزاردهنده را به اعصاب مىرساند ، اگر شراب زياد به بدن وارد شد ممكن است در جسم ترش گردد و سركه شود ، كه سركه زيان‌آورترين چيز براى اعصاب است . اگر سبب ناشى از پيچش و برآمدگى و بادكردگى عضو باشد ، علاجش را در باب پيچش و برآمدگى و بادكردگى شرح خواهيم داد . اگر از ضربت خوردن و افتادن باشد ، علاجش دشوار است . به‌هرحال بايد دقت كرد كه ورم از پيچش عصب پيدا شده ، يا ماده‌اى را جذب كرده است . هريك از اين حالتها را بايد مناسب حال تداوى كرد . بايد علاج را بر عارضه‌اى كه از ضربت خوردن وارد شده و بر جايى كه عصب از آن به سوى عصب فلج شده روان است ، گذاشت . دارو گذاشتن بر عضو فلج‌شده چندان فايده ندارد . بايد جاى رويش عصب را پيدا كرد و داروى علت را كه گرمىبخش يا بازدارندهء ورم يا سستىبخش است ، يا تبديل و تعديل مزاج مىكند بر آن گذاشت . شايد نياز باشد كه برجاى نزديك به عضو ضربت‌خورده و آماسيدهء در راه فرونشستن ، بادكش حجامت بگذارى كه خون اندام بيمار را به طرفى مخالف يا به سوى رويهء بدن بكشانى . اما اگر بيمارى فلج راستين است و عصب را كاملا سست كرده است ، بايد ضمن معالجات