است . اندامان راننده : داروى قولنج و سنگ كليه و سنگ مثانه است و چنان كه گفتيم با عسلاب علاج درد پشت است . مغره ( گل مغره - ؟ ) « 1 » : گزينش : بهترينش آن است كه بىآلايش است و در آب افزايش يابد و مىآماسد . مزاج : در اول سرد و در دوم خشك است . خاصيت : چسبنده و گيرنده است . اندامان غذا : براى درد كبد مفيد است . اندامان راننده : كرم‌كش است و در قبوضيت دادن از گل مهرزده قوىتر است . ماهودانه : ماهودانه را حب الملوك هم گويند . درختش را در مملكت ما سيسبان نامند . برگهايش به ماهيهاى ريز مىمانند كه به درازاى يك انگشت باشند . تخم دانه‌هايش سه دانه پهلوى هم و هر يكى به بزرگى فندق يا كوچكترند و در هر تخم دانه‌اى سه دانهء سياه‌رنگ موجود است . مزاج : در سوم گرم و خشك است . مفاصل : مسهل است و از اسهالى كه مىدهد علاج درد مفاصل و نقرس و عرق النسا است . اندامان غذا : در علاج استسقا مفيد است . و چنان قىآور است كه با معده سازگار نيست . اندامان راننده : همچون شيرهء گياهان مسهل اسهال‌آور است . برگش را در آبگوشت خروس پير ريزند از قولنج مفيد است و ادرار مىدهد . اگر هفت تا از دانه‌هايش را حب كنند يا بدون حب كردن تناول نمايند و بعد از آن آب سرد سركشند مراره و بلغم را بيرون آرد . حد اكثر مقدار تناولى پانزده دانهء درشت يا بيست دانهء ريز است . اگر بخواهند بسيار اسهال آورد دانه‌ها را خورد بخايند . و اگر اسهال ملايم‌تر منظور باشد درسته ببلعند . محروث : بيخ انگدان است و در قوت و منفعت به صمغ انگدان نمىرسد . و در بحث از انگدان چيزهايى ذكر شد كه مىتوان آن را به بيخش هم نسبت داد . خاصيت : نرمىده و رساننده است . اندامان غذا : ديرهضم است و معده را اذيت مىكند . اما براى معدهء سرد مفيد است . ميسم ( فلنجه ) : دانه‌اى است به ثمر درخت سقز شبيه ، سه گوشه است ، رنگش مايل به زردى ، بوى خوش دارد و بخور از آن سازند . ميسم سه نوع است : كاشتنى ، بيابانى ، مصرى . از آن نان مىسازند ممكن است ميسم حربه ؟ باشد . مزاج : كاشتنى آن معتدل است . ميسم بيابانى در دوم گرم و خشك است . خاصيت : قسم كاشتنى كه سه برگ دارد كمى خشكاننده است و قسم بيابانى از آن قوىتر است . ملواح ( قره‌يازى ) : دارويى است شامى و به اين اسم مشهور است . قطعه چوبهاى گره‌مانند و نقطه‌دار و كمى مايل به سياهرنگى . مفاصل : يك درخمى از آن با عسلاب از گسستگى در ماهيچه مفيد است .

--> ( 1 ) - مغره - گلى است سرخ مايل به زردى كه از روم آورند ( تحفه ) . مغره : گل ارمنى ( معين ) ؟ و ما مىدانيم كه شيخ الرئيس طين ارمنى را در بحثى جداگانه آورده كه محتاج به تكرار نبود . ( ه ) .