أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
420
قانون ( فارسى )
چنين كسانى با وجود داشتن رطوبت معتدل باز نياز به پيدايش رطوبتها دارند تا جاى سردى را پر كند . اما كسانى كه همراه سردى مزاج داراى خشكى مزاج نيز هستند چارهء آنها همان چارهء سالخوردگان است . فصل سوم - معالجه بدنهاى حساس برخى كسان هرآن براى بهم خوردن اعتدال مزاج آمادگى دارند . سببهاى اين حالت عبارتند از : 1 - امتلاء ، در اين صورت بايد اندازهء خلطها تعديل گردد . 2 - وجود خلطهاى نارس كه بايد كيفيت آنها تعديل شود و غذاى اين اشخاص در حد متعادل - بين كم و زياد - باشد . تعديل خلطها با تعديل مقدار غذا ، انجام ورزش زياد و مالش دادن قبل از شستوشو عملى مىگردد ، به شرطى كه شخص به شستوشو و ماساژ عادت داشته باشد در غير اين صورت ورزش و ماساژ بايد سبك باشد . همچنين غذا را نبايد يكباره تناول كنند و سير شوند ، بلكه آرام و بطور منقطع آن را ميل نمايند . اگر بدن شخص به آسانى عرق مىكند و عادت به عرق كردن دارد ، چنانچه تعرق ملايم باشد گاهى بد نخواهد بود . اگر تاخير در غذا خوردن سبب ريزش زهره به معده نمىشود ، بايد غذا را بعد از استحمام تناول كند و اگر بيم ريزش آن بمعده مىرود غذاى خود را بخورد . همانطور كه گفتيم چنانچه مانعى براى تاخير غذا نباشد ، وقت صحيح براى غذا چهار ساعت بعد از ساعت ظهر استوائى است . ليكن اگر تاخير غذا سبب ريزش زهره به معده شود بناچار وقت غذا را بايد جلو انداخت « 209 » و اگر بعد از غذا نشانههاى بند آمدن در كبد احساس گردد ، چارهء آن با مواد بازكنندهاى است كه مناسب وضع مزاجى وى مىباشد و ما در صفحات قبل آن را تذكر داديم . اگر دردى در سر احساس شود بايد با پيادهروى آن را بر طرف سازد . اگر طعام در معدهاش تباه شد ، چنانچه خودبخود سرازير شود چه بهتر و گرنه تو آن را بوسيلهء زيره و انجير خمير شده با هر طمان كه قبلا توصيف كردم سرازير كن . فصل چهارم - فربه شدن لاغران سه چيز عامل اصلى لاغرى است : يكى خشكى مزاج ، دوم خشك شدن رودهبند ( ماساريقا ) و سوم خشكى هوا .
--> ( 209 ) - نسخه انگليسى : « اگر تأخير در غذا خوردن سبب پس زدن صفرا به معده نشود بهتر است بعد از استحمام غذا صرف شود در غير اين صورت بهترين زمان صرف غذا ساعت چهار ( ظهر ) است . در هر صورت هنگامى كه صفرا در معده جمع شود همانطور كه در بالا گفته شد بايد غذا زودتر تناول شود » .