رنگ است . ادرار گوسفند برنگ سپيد مايل بزرد و نزديك به ادرار انسان است ولى قوام ( درستى هيئت ) ندارد و بخش رسوب آن شبيه روغن و يا شبيه درد روغن است و هر قدر غذايش بهتر باشد ، ادرارش روشن‌تر است . ادرار آهو همانند ادرار گوسفند و انسان است ولى قوام ندارد و بدون درد است و از ادرار گوسفند روشن‌تر مىباشد . فصل دوازدهم - مواد مشابه ادرار « 134 » بدان كه اسكنجبين و تمام آبكىها مانند آب انگبين ، آب انجير ، آب زعفران و نظاير آن هر قدر به چشم انسان نزديك‌تر باشند روشن‌تر ديده مىشوند و ادرار برعكس آن است . كف آب انگبين زرد رنگ است . رسوب آب انجير « 135 » نه در وسط قرار مىگيرد و نه راست و هموار است بلكه در كنارهء ظرف ته‌نشين مىشود و حركتى ندارد . بگذار در اين زمينه به همين مقدار اكتفا كنيم . در كتاب‌هاى جزئى تفصيل ديگرى راجع به ادرار خواهد آمد . فصل سيزدهم - مدفوع ( براز ) كميت مدفوع : براى نتيجه‌گيرى از وضع مدفوع بايد اين نكته را در نظر داشته باشيم كه آيا مقدار مدفوع از مقدار غذاى شخص كمتر و يا زيادتر و يا با آن برابر است . زيادتر بودن آن به علت خلطهاى زياد و كمتر بودنش به علت خطهاى كم يا به علت احتباس خلطهاى زياد در روده كور و قولون و يا در پيچ‌هاى روده است . اگر احتباس خلطها در قسمت‌هاى پيچدار روده باشد ، نشانهء قولنج است و ناتوانى نيروى دفع‌كننده را مىرساند . كيفيت مدفوع و قوام آن : اگر مدفوع آبكى باشد محتمل بر عللى است بشرح زير : 1 - نشانه بند آمدن معابر است 2 - نشانهء تباهى دستگاه گوارش است 3 - علامت ناتوانى جوى رگ‌ها « 136 » است كه قدرت مكيدن رطوبت را نداشته‌اند 4 - نشانهء

--> ( 134 ) - نسخهء انگليسى : « تميز مايعات مشابه ادرار از ادرار » . ( 135 ) - نسخهء انگليسى : « رسوب آب يونجه » . ( 136 ) - منظور عروق مزانتريك است .