أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )

314

قانون ( فارسى )

مىدهد ، بويژه ادرار كودكانى كه به مزاج شيرى نزديكند و ماده‌اى كه ادرار آن‌ها را رنگ داده است ژرفانشين است و در مزاج آنها ناتوانى هست و از آنجا كه بسيار مىخوابند علل پختگى از بين مىرود . ابزار معاينهء ادرار جسمى است روشن و داراى گوهر صاف و شبيه شيشه روشن و بلورين . و بدان كه اگر ادرار را از نزديك بنگرى غليظتر مىنمايد و اگر از دور نگاه كنى روشنىاش بيشتر به چشم مىخورد . و بدين اسلوب مىتوان هر عيبى را جداگانه ديد . اين مسئله را براى امتحان پيش اطباء مىگذارند . بعد از آنكه ادرار در شيشه معاينه ريخته شد بايد آن را از سردى و تابش خورشيد و باد دور نگهداشت و در روشنائى روز به آن نگاه كرد و در هنگام معاينه ، از تابش خورشيد بر آن ممانعت كرد و آن را پوشيده داشت . آنگاه مىتوان علائم را در آن جستجو كرد و عوارض بيمارىها را شناخت . بايد دانست كه علائم اوليهء ادرار از وضع كبد « 85 » و از مجراى مواد مائى و چگونگى رگ‌ها خبر مىدهند و از طريق آن‌ها مىتوان بيمارىهاى ديگر را شناخت . صحيح‌ترين علائمى كه مىتوان از ادرار بدست آورد ، علائم كيفيت كبد و بويژه وضع اندام‌هاى خدمتگزار كبد است . علائمى كه ادرار نشان مىدهد هفت‌تاست : 1 - رنگ 2 - هيئت ( قوام ) 3 - روشنى و تيرگى 4 - ته‌نشين و درد 5 - اندازه ( كمى و زيادى ) 6 - بوى 7 - كف .

--> - به اين ترتيب دفع آب از راه كليه‌ها در بدن طفل زيادتر است . نقصان ادرار در يك كودك به ميزان كمتر از 300 سانتيمتر مكعب غالبا خطرناك است ، بنابراين كودكان هميشه بيك مقدار كافى آب روزانه نياز دارند و بايد يادآور شد كه بخش خارج سلولى كودكان وسيع‌تر از بخش خارج سلولى اشخاص بالغ است . ( 85 ) - اهميت آزمايشهاى ادرار در تشخيص بيماريهاى كبد و مجارى صفراوى در پزشكى جديد هم مانند طب قديم از اهميت خاصى برخوردار مىباشد مثلا زياد شدن بيلىروبين در ادرار ، مربوط به يرقان هموليتيك نيست . برعكس وجود بيلىروبين در ادرار نشانهء مشخص يرقاىهاى هپاتوسلولر و كلستاتيك و همچنين سندرم‌هاى دوبين جانسون Dubin - Johnson ورتور ( Rotor ) مىباشد . در يرقان‌هاى هموليتيك اوروبيلينوژن اورى نيز وجود دارد و يا اينكه مقدار آن زياد شده است . همچنين در يرقان‌هاى پارانشيماتوز وضع مشابهى ملاحظه مىگردد . بطورى كه مىدانيم اين مواد جزو تركيبات صفرا هستند كه در كبد ترشح مىشوند و موجب تغيير رنگ ادرار مىگردند كه هركدام نشانه بيمارى خاص كبدى است .