أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
47
قانون ( فارسى )
شامهها اجسامى هستند كه از رشتههاى پىهاى نامحسوس تنيده شدهاند ؛ اجسامى هستند رقيق و لطيف و دربرگيرنده كه روى اجسام ديگر را مىپوشانند و داراى فوائد زير هستند : الف - شكل و هيئت اندام در بر گرفته شده را حفظ مىكنند . ب - از اندامهاى ديگر مىگيرند و بوسيله پى و زردپىهائى كه در تارهاى آنها پراكنده شدهاند و تار و پود آنها را تشكيل مىدهند به اندام در بر گرفته مىدهند . رابطهاى كه بين كليهها و پشت بوسيله غشاء برقرار مىشود از اين مقوله است . ج - شامهها براى اندامهائى كه در اصل فاقد حس هستند ، سطح حساسى بوجود مىآورند و موجب احساس برخوردها مىگردند و عوارض اندامهاى در بر گرفته را درك مىكنند . اندامهائى از قبيل شش ، جگر ، طحال و كليه در گوهر خود حساس نيستند ليكن بوسيله شامههاى فراگيرنده خود به برخوردها پى مىبرند . اگر بادى در آنها بهپيچد غشاء كشيدگى پيدا مىكند و آن را درك مىنمايد و اگر ورمى روى آورد شامه مىتواند ورم و عضو متورم شده را به علت زياد شدن سنگينى اندام بر اثر ثقل ورم ، حس كند . 9 - گوشت گوشت آگنهاى « 66 » است كه درون اندامها را پر كرده است و نيروئى است كه اندامها از آن استوارى مىيابند . هر اندامى بخودىخود داراى نيروئى غريزى است كه بوسيله آن غذاى خود را تامين مىكند ، مواد غذائى را به طرف خود مىكشد ، در خود نگاه مىدارد ، همانند و جزو خودش مىسازد و مواد زائد را بيرون مىريزد . اندامها در كيفيت و كميت نيروى غريزى باهم برابر و يكسان نيستند ؛ برخى از آنها همراه نيروى غريزى ، نيروئى دارند كه به اندامهاى ديگر نيز مىرسد و برخى ديگر غير از آن هستند . از طرف ديگر عدهاى از اندامها علاوه بر نيروى خود ، از اندامهاى ديگر نيز نيرو دريافت مىكنند و عدهاى غير از آن هستند . اگر اندامها باهم تركيب شوند چند حالت بوجود مىآيد : الف - اندامى ( نيرو ) مىبخشد و ( نيرو ) مىپذيرد . ب - اندامى ( نيرو ) مىبخشد و نمىپذيرد . ج - اندامى ( نيرو ) مىپذيرد و نمىبخشد . د - اندامى نه ( نيرو ) مىپذيرد و نه نيرو مىبخشد .
--> ( 66 ) - آنچه كه درون چيزى را با آن پر كنند .