ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

603

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

كرم بدين كردار بوذ ، و اينكه ريم كند اكر خوذ بكشايذ و ريم بيايذ « 1 » و الا ترا ببايذ كشاذن بنشتر « 2 » ، و اين قانون به همه آماسهاى خونى و بلغمى ياذ بايذ داشتن ، باز اكر آماس سرد بوذ يا بلغمى بوذ يا صلب بوذ يا خنازير بوذ يا سلع يا دمل « 3 » يا سرطان بوذ « 3 » و من اكنون احوال هر يكى بانفراد ياذ كنم . آماس بلغمى « 4 » يا از بلغم تنك بوذ يا از بلغم سطبر و از باذ « 5 » يا از بلغمى بوذ « 6 » كميل دارذ بسودا ، و نشان آنك از بلغم تنك بوذ آن بوذ كه اين « 7 » آماس ببسوذن سست بوذ « 8 » جون استسقا لحمى « 8 » و سبيذ بوذ و ببسوذن سرد بوذ و انكشت را جن بر وى فشارى مغاك شوذ و لكن اندكى نرمى « 9 » دارذ و متانت ، و علاج وى ماننده بوذ بعلاج استسقا لحمى ، از « 10 » وى « 10 » حذر « 11 » كردن از آب خوردن و غذاها سرد « 12 » و ترش بخاصّه « 13 » شير و ميوهاء تر و تره « 13 » و صبر بايذ كردن بر جشنكى و بكرمابه اندر بايذ آمذن و خوى بايذ آوردن و معجون دنيد كركم و معجون دنيد قسط به كار بايذ داشتن و كلنكبين ( f . 482 ) و مصطكى و عود خام بسيار بايذ خوردن و شكم بايذ اوردن بدوا التربد . [ صفت دوا التربد ] « 14 » : تربد باك ده درم سنك زنجبيل بنج درم سنك . علك رومى بنج درم سنك شكر بيست درم سنك ، شربتى از وى جهار درم سنك ، باز طلى بايذ كردن بر آن اماس ان داروهائى « 15 » كه به آخر آماسهاء خونى را برنهد ، [ صفت ] « 14 »

--> ( 1 ) - ب ه : ظ . ببالايد ( 2 ) - ب ه : تا ريم بيرون ايد ( 3 - 3 ) - ف : بوذ يا سرطان ( 4 ) - ب ه : جند كونه بود ( 5 ) - ف : افزوده . و ( 6 ) - ف : « بوذ » ندارد ( 7 ) - ف : « اين » ندارد ( 8 - 8 ) - ف : چن آماس استسقا لحمى بوذ ( 9 ) - ب ه : ترى ، خ ( 10 - 10 ) - ف : روى ( 11 ) - ب ه : بايد ( 12 ) - ب ه : و تر ( 13 - 13 ) - ف : سير و ميوها تر و ترها ( 14 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 15 ) - ف : ان داروها