ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
577
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
بر كشته بوذ و « 1 » تمدّد همىكند و « 1 » نشان وى آن بوذ كه ضربان كند و سوزش بوذ و درد بشت بوذ و آن ديكر نشانيها « 2 » امتلاى « 3 » خون « 4 » ظاهر بوذ ، و علاج وى فصد باسليق بوذ جند بار و غذاهاء مطفى به كار داشتن « 5 » و بجاى خنك خفتن و آب نار ترش و شكّر خوردن و به آب سرد اندر امذن « 6 » و « 6 » اسبغول و سركا و آرد كشك « 7 » اندر بستن ببشت نافع بوذ « 7 » . باب رياح الافرسة « 8 » كوزى را بتازى رياح الافرسه « 9 » خوانند . اين بيمارى به اول علاج بديرذ فامّا جن تمام كوز شد بيش علاج نبوذ . يك كونه ازين كوزى را سبب وى خراجى [ بوذ ] « 10 » كه از اندرون شكم بر بشت مازه برآيذ و آن اوتار مهرهاى بشت را بكشد تا بشت مردم « 11 » دوتا كردذ ، و نشان وى آن بوذ كه تبهاء تيز آيذ و نبض « 12 » مردم منشارى بوذ « 12 » آن وقت و علامات آماس بديد بوذ و باز جن تب بروذ كرانى و درد بمانذ و باز اندكاندك كوزى بديد آيذ ، و علاج وى داروها و مرهمها و ضمادهاء مليّن بوذ و روغن شيره و روغن بنفش كرم كند و بر بشت « 13 » بر ريزذ « 14 » و حقنه كند بروغنى كه بوى اندر جوشانيذه بوذ بيخ خطمى و تخم كتّان و بشيزه « 15 » خيارجنبر با روغن بادام بخورذ و فصد كند از باسليق بيش ازين « 16 » همه كارها .
--> ( 1 - 1 ) - ف : تمدد كند ( 2 ) - ب ه : همه ( 3 ) - ف : افزوده . از ( 4 ) - ب ه : باشد و ( 5 ) - ف : افزوده . بود ( 6 - 6 ) - ف : كه ( 7 - 7 ) - ف : و سركا اندر بستن به پشت نافع ايذ ان شاء اللّه عز و جل ( 8 ) - ف : باب رياح افرسه ( 9 ) - ف : رياح افرسه . م : رياح الفرسيه ( 10 ) - از « ف » و « ب ه » افزوده شد . ( 11 ) - ف : « مردم » ندارد ( 12 - 12 ) - ف : وى منشارى بود اندر ( 13 ) - ب ه : و زانو ( 14 - 13 ) - ف : ريزد ( 15 ) - ف : افزوده . و ( 16 ) - ف : « اين » ندارد