كتاب خطى فارسى است كه تاكنون بدست ما رسيده « 1 » ، اين كتاب در جزء كتب مرحوم فرهاد ميرزاى معتمد الدوله پسر شاهزاده عباس ميرزا نايب السلطنه بوده است كه بدستور وى نسخه را تعمير و « متن و حاشيه » كرده‌اند و او بدست خود صفحات آن را نمره گذاشته است . اين نسخه در 661 صفحه بقطع وزيرى بزرگ بابعاد 22 5 / 32 سانتىمتر و بخطى است كه ايرانيان از خط معقلى استخراج كرده بودند و در قرون سوم و چهارم و پنجم هجرى متداول بوده است . « 2 » در بالاى صفحات اول و دوم و نهم اين نسخه سه سرصفحهء زينتى هست كه عينا در صفحات اول و دوم و سيزدهم چاپ حاضر كليشه شده است . آغاز و انجام اين نسخه چنين است : آغاز : بسم اللّه الرحمن الرحيم سباس مر ايزد را كى آفريدكار زمى و آسمانست و آفريدكار هرج اندرين دو ميانست . . . « 3 » انجام : « تم الكتاب بعون اللّه و حسن توفيقه عند انسلاخ شهر ربيع الاول من شهور سنة ثمان و سبعين و اربع مايه ، و الحمد لله رب العلمين و صلواته على سيد المرسلين محمد المصطفى و إله الطيبين الطاهرين و سلم تسليما . « 4 » اين نسخه در اواخر قرن هفتم و اوائل قرن هشتم در اختيار طبيبى بنام ابو طالب عبد اللّه بن محمد بن ابى زيد الطبيب بوده است كه آن را پس از مقابله با نسخه‌اى ديگر براى فرزند خود آماده كرده و از اين موضوع در يادداشتى كه در ابتداى كتاب افزوده بدين شرح ياد كرده است :

--> ( 1 ) - آقاى ژيلبر لازار استاد مدرسهء زبانهاى شرقى پاريس در مجموعه « رودكى و عصر او » Rudaki I ego epoxa'Stalinabad 1958 زير عنوان » بررسى دو نسخهء خطى طبى قرن دهم به زبان فارسى درى » ص 84 - 91 ، بنسخه‌اى از كتاب شرح تعرف مكتوب بسال 473 محفوظ در يكى از كتابخانه‌هاى شخصى شهر پيشاور نيز اشاره كرده‌اند كه با در نظر گرفتن آن ، نسخهء كتاب هدايه مورد بحث از نظر قدمت سومين نسخهء خطى فارسى بشمار مىآيد . ( 2 ) - ر ك . مجلهء يغما ، سال سوم ، شمارهء 12 ، مقالهء آقاى مجتبى مينوى استاد دانشگاه تهران ( 3 ) - ر ك . صفحه چهل و هفت ( 4 ) - ر ك . صفحه چهل و هشت