ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
475
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
بنهد و كار خنبره خوانند نيز « 1 » ، و اكر كبّه حجّام برنهذ و بمكد و « 2 » نيازند نيز بشايذ « 2 » ، و غذا زير با دارذ و سكبا بكبر ، اينك علاج اين بوذ . و اكر آماس كرم بوذ بسبرز ، علاجها همان بايذ كردن كه جكر را كفتم ، باسليق بكشايذ از « 3 » جب ، و آب انكور كرك بخورذ با آب رازيانه و كسنى و « 4 » ارغج و اب « 4 » درخت بده و اب كرفش و خيارجنبر و آب برك كبر تر « 5 » نيز شايذ و قرص بنجانكشت كى با سكنكبين بخورذ و آب رازيانه و كرفش و خيارجنبر جنانك ياذ كردم . و اكر سدّه بوذ بسبرز همان نشانيها بديد آيذ كه ضعف سبرز را بوذ « 6 » ، از رنك روى و تيره كشتن سبيدى جشم و نقصان شهوت طعام و كرانى سوى بهلوى جب ، و علاج وى آن بوذ كى بباب سده جگر ( f . 380 ) ياذ كردم ، و بيفزايذ بر وى داروهاى قوىتر جن ايرسا و قردمانا و فطراساليون و زريوند گرد و دراز . باز اكر نفخه افتاده بوذ بسبرز نشان وى آن بوذ كى تمدّدى بديد آيذ بر سبرز و جن بمالى كم كردذ و جن بفشارى بيشتر ان بوذ كى آروغ ارذ يا قرقره و بانك كند و اماس سخت نبوذ و درد سخت نبوذ جه نرم بود « 7 » ، علاج وى آن بوذ كبر وى نهى روغن افسنتين كرم يك از بس ديكر و باز بدين مرهم علاج كنى [ صفت وى ] « 8 » : زاك سبيد و كوكرد و نطرون و علك جك و زفت و جاورشير از هر يكى برابر زاك بيش و مرهم كنى و بر سبرز نهى ، و اكر سبوس كندم و شبت را بجوشانى بسركا و « 9 » بر وى « 9 »
--> ( 1 ) - ف : « نيز » ندارد ( 2 - 2 ) - ف : بيازنذ نيز شايذ ( 3 ) - ف : افزوده . دست ( 4 - 4 ) - ف : ازغج و اب برك ( 5 ) - ف : « تر » ندارد ( 6 ) - ب ه : و ياد كردم ( 7 ) - ب ه : ظ . نيم دردى ، خ ( 8 ) - از « م » افزوده شد . در اصل خوانده نمىشود ( 9 - 9 ) - ف : ندارد