ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
466
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
راست كرانى يابذ و با وى تب نبوذ و يرقان اندكاندك بديد ايذ باندازهء سدّه ، و باز آنك از كرمى جكر بوذ زوذ بديد آيذ و با سوختن « 1 » بوذ بهلوء او « 1 » ، و ديكر نشان آن بوذ كبول برنك خويش بوذ و براز برنك سبيد بوذه بوذ ، سدّه بدان مجرى « 2 » بود كه ميان زهره و امعا است ، و بدين يرقان كى از « 3 » سدّه بوذ ناجار براز سبيذ كردد و بول سرخ و بنادره « 4 » بول برنك خويش بوذ « 4 » . باز اكر سدّه نبوذ ( f . 373 ) جه سبب جگر بوذه بوذ ، هم بول رنكين بوذ و هم براز ، و نشان آنك از سدّه بوذ لاغر « 5 » كشتن بوذ « 5 » و زردى روى و خشكى دهان و قى صفرائى بسيار بوذ . اكر سدّه بدان مجرى « 2 » بوذ كبامعا همىآيذ صفرا ، و بدين مجرى كه بسوى معده همىآيذ سدّه نبوذ ، و ببهلو راست نتواند خفتن و آن خواهد كه ببهلو جب خسبذ ، و بكرسنكى صبر توانذكردن و آرزوى طعام كم بوذش ، و از بيش غذاهاء لزج « 6 » خورده بوذ و بكرمابه اندر آمذه بوذ بر طعام خوردكى ، علاج وى آنست كى اكر اين سدّه با كرمى بوذ ، آب كسنى و خيارجنبر و خرما هندى و روغن باذام به كار دارذ و غذا « 7 » زيربا « 7 » بوذ و آن داروها كى سدّه را بكشايذ و كرمى نكند « 8 » به كار دارذ جن تخم خيار و خيار باذرنك و تخم خربزه و تخم بابرك و تخم كدو و باذام سبيد كرده و تخم كوك و تخم رازيانه و تخم كسنى و تخم كرفش ، اينهمه را بكوبذ شربتى سه درم سنك با سكنكبين بزورى ، يا بكيرد آب رازيانه و اب كرفش و آب شبت از هر يكى بيست درم سنك جوشانيذه و صافى كرده « 9 » با روغن بادام شيرين سه درم سنك و روغن باذام تلخ يك درم سنك
--> ( 1 - 1 ) - ف : بهلو بوذ ( 2 ) - ف : مجارى ( 3 ) - ب ه : ازين ( 4 - 4 ) - ف : بود كه برنك خويش بوذ ( 5 - 5 ) - ف : كردد ( 6 ) - ب ه : كرم ، خ ( 7 - 7 ) - ف : زرك با ( 8 ) - ف : افزوده . و ( 9 ) - ب ه : اكر روغن بادام شيرين سه درمسنك و اكر تلخ . . . يا از ان بسته يك درم ، نسخه