ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

462

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

كرداند « 1 » ، و سبب آنك صفرا بسيار كردذ ، يا غذاهاء صفرائى بوذ « 2 » ، يا داروهاى كرم ، يا سو مزاج جكر « 3 » تا خون را بكوهر صفرا برذ و تلخ كند ، يا آماس « 4 » كرم « 4 » كه ان خون را كرم كرداند ، « 5 » يا « 5 » سبب ناتوانستن دفع كردن « 6 » كى جكر را قوّت آن نبوذ كى دفع كند « 7 » از قبل سوء مزاج سرد يا كرم جنانك ياذ كردم و صفرا اندر خون بسيار كردذ ، يا سبب ضعف قوّه جاذبه‌ى زهره بوذ كى نتواند جذب كردن [ تا ] « 8 » صفرا را از خون جذا كندى ، يا سبب سدّه بوذ و اين سدّه دو نوع بوذ يا بدان مجرى بوذ كى صفرا از جكر بزهره آيذ ، يا بدان مجرى بوذ « 2 » كه صفرا « 9 » سوى معده و امعا روذ ، يا اندر تنهء زهره آماس بوذ ، يا ضعف قوت جاذبه‌ى سبرز كه نتوانذ سودا را بخويشتن كشيذن ، و اين سه نوع بوذ يا از سو مزاج بوذ يا از سدّه يا از آماس سبرز تا سبب كردذ مر يرقان سياه را ، و بوذ كه « 10 » سدّه « 10 » هم بزهره بوذ و هم بسبرز تا يرقان آيذ هم سياه و هم زرد ، يا از قبل دفع طبيعت بوذ جنانك ببحران نيك بوذ ، و بسيارى قوّت يا از قبل بسيارى صفرا بوذ ، و ضعف قوّت جنانك ببحران بذ بوذ يا از كزيدن حيوانى كه « 11 » زهر « 11 » وى كرم بوذ جن قملة النّسر « 12 » يا مارى كورا ابن المره « 13 » خوانند « 14 » ، و من سبب و علامات و علاج هر يكى بكويم . اما « 15 » علاج آن يرقان كه از جهت بحران بوذ ، ببايذ نكرستن كه علامت نضج « 16 » افتاذن امذه بوذه است « 16 » به بول يا بنفث ، اكر علامت نضج ( f . 370 ) بيش « 17 » بديد آمده بودست « 17 » و به بول رسوبى راست مستوى املس بديذ آمذه است

--> ( 1 ) - ف : كند ( 2 ) - ف : « بوذ » ندارد ( 3 ) - ب ه : كرم ، خ ( 4 - 4 ) - ف : جكر ( 5 - 5 ) - ف : تا ( 6 ) - ب ه : باشد ( 7 ) - ب ه : جيزى مضر زيان‌كار را ( 8 ) - از « ف » و « م » افزوده شد ( 9 ) - ب ه : از زهره ( 10 - 10 ) - « ف » و « م » : سبب ( 11 - 11 ) - ف : زهرهء ( 12 ) - م : قملة التيس ( 13 ) - ب ه : ابن المثره ( 14 ) - ف : خواند ( 15 ) - ف : فاما ( 16 - 16 ) - ف : آمذه بوذ ( 17 - 17 ) - ف : رفته بوذه است