ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
411
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
وى آن بوذ كى شكم سياه روذ جن سركا « 1 » از وى زمى بجوشد و اين را علاج نبوذ جن كهن شوذ « 2 » و جن كهن نبوذ بمقلياثا و هليله و بليله و امله علاج بوذ جنانك ياذ كردم و برين « 3 » سحج از جيزها ترش حذر بايذ كردن و همه غذا زرده خايه بايذ و كرينج بشير يا بيه بحته و اكر باذام مغز و خشخاش « 4 » را بكوبذ و سفوف كند خوب آيذ و اين حقنها سخت كرم بايذ كردن جن حقنها زرانيخ و آنج بدين مانذ « 5 » . اينك بدينكونه علاج بايذ كردن مر كندن شكم را « 5 » . باب الزحير « 6 » اكر زحير كردذ و زحير آن بوذ كه مردم ( f . 327 ) جنان دانذ كه شكم آمذ جن بنشيند بحاجت و بسيار بزخد و بترنجد جند يك درم سنك بلغم باره فروذ آيذ با خون و « 7 » بىخون ، و سبب اين آمذن مايها بوذ بمقعد « 8 » و آماس بوذ بمقعد « 8 » با سوزش و علاج وى سه جيز بوذ : يكى بازداشتن اين مايه از مقعد و ديكر تحليل آماس و سديكر خشك كردن ريش و نشاندن سوزش . از اول كار از غذا باز بايذ استادن يك دو روز و مثانه و زهار و خشندهكاه « 9 » و خايهء او را « 10 » بروغن كرم كرده اندر بايذ كرفتن بروغن كل « 11 » جنانك « 12 » شنفته بارهاى يا اسفنج بارهاى بدين روغن « 12 » مورد غرق كنى و بر خايه و بر
--> ( 1 ) - ف : افزوده . و ( 2 ) - ف : كهن شد ( 3 ) - ف : بدين ( 4 ) - ف : « و خشخاش » ندارد ( 5 - 5 ) - ف : ندارد ( 6 ) - ف : باب فى الزحير ( 7 ) - ب ه : يا ( 8 - 8 ) - ف : ندارد ( 9 ) - ب ه : يعنى سرهاء سرين . م : حشندكاه ( 10 ) - ف : ورا ( 11 ) - ب ه : يا روغن مورد ( 12 - 12 ) - ف : نشفته پارهء بذين روغن يا بروغن