ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

267

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

تخم كدو شيرين و ضماد كنند از كنكاو و روغن بنفش بر سر بيمار . اينك برين « 1 » كونه بوذ علاج امتداد . باز اكر اين « 2 » تشنج بيكى اندام بوذ همين علاجها بكنند و باز مرهم كنند از روغن بنفش و بيه بط يا بيه ماكيان و نشاسته كندم و مغز استخوان كوساله و مغز استخوان بره نز ( f . 211 ) و دنبه و اين ضماد را بر اين اندام ببندند « 3 » دايم . و امّا « 4 » آن تشنج كى از ترّى بوذ « 5 » و به همه تن بوذ آن صرع بوذ و علاج وى ياذ كرده‌ام و اكر بيك اندام بوذ همان علاجها به كار بايذ داشتن كبباب صرع ياذ كرده‌ام و يكى مرهم بايذ كردن از روغن سداب و موم مصفا يا موم زرد و خزميان و فربيون بر اين « 6 » روغن برافكند و بدان اندام بربندذ « 7 » و « 8 » استرخا اعنى سستى اندام از بلغم رقيق بوذ و تشنج از بلغم غليظ و جهد بايذ كردن تا غليظ نكردد جى آنكاه علاج نبديرذ و من روا ندارم بهيج تشنج بكرمابه اندر آمدن جه تشنج خشك را به شرط صاحب - الدق « 9 » اندر بايذ آمذن و آن دشوار است و باز تشنج تر را جن بكرمابه اندر ايذ خداوند تشنج و خوى آيذ مايهاء رقيق بيايذ « 10 » و غليظ بمانذ و تشنج بفزايذ و اكر به غذا حاجت آيذ همان غذاها بايذ داذن كمر صرع را ياذ كرده‌ام . اكنون بكذريم ازين باب و بباب نزله باز كرديم « 11 » جه بس از « 12 » دماغ وى اولىترست بياذ كردن .

--> ( 1 ) - ف : بذين ( 2 ) - ف : « اين » ندارد . ( 3 ) - ف : بندذ ( 4 ) - ف : فامّا ( 5 ) - ف : افزوده . دايم . ( 6 ) - ف : بذين ( 7 ) - ب ه : دايم ( 8 - 7 ) - ف : باب فى ذكر الاسترخا ( 9 ) - ف : صاحب دق ( 10 ) - ب ه : از تن ( 12 - 11 ) - ف : كه از پس ( 12 ) - ب ه : افزوده . باز كرديم چه بس از علت .