ربيع بن أحمد الأخويني البخاري

123

هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )

ربو « 1 » زوذ افتد و بسيار خواب بود « 2 » و جن ميل دارد به خشكى حال بر ضدّ اين بوذ اعنى اين كس كم‌خواب بوذ بغايت « 3 » و ياذ دارنده بوذ مر جيزها را كى بكود كى شنيده بوذ « 4 » و ديذه بوذ « 4 » و فرامشت‌كننده كردد به حال بلوغ « 5 » و از حنك و « 6 » از بينى « 7 » هيج فضول فرو نيايذش « 6 » و اصلع زوذ كردذ و موى بر سر وى بسيار بوذ و قوى و « 8 » جعد و حواس وى تيز بوذ « 9 » و زكام و نزله كم بوذش يا خوذ نبوذ « 10 » وز « 10 » خواب زوذ بيذار كردذ . اينك ( f . 103 ) مزاج دماغ آنج مفرد بوذ جنين بوذ « 11 » كياذ كردم و جن مفرد ياذ دارى مركب بدانى و غلط كم افتذ « 11 » . اكنون ياذ كنم دلايل مزاج جشم « 12 » ، اما ان جشم كمعتدل بوذ جنان بوذ كجن ببساوى نه سخت كرم بوذ و نه سرد و نه خشك و نه مغ « 13 » افتاذه - باشذ « 14 » و نه جاحظ و ديدار جشم بغايت قوت بوذ و نكرستن آهسته بوذ نه تيز و نه بژمرده و بلك جشم نه تنك بوذ و نه سطبر و مژّه جشم « 15 » نه سخت كشن بوذ و نه سخت « 16 » تنك و نه جعد بوذ « 17 » و نه زنكىموى و ديدار « 18 » بيك اندازه بوذ هم بشب و هم بروز ، و جن ميل دارذ بسوى كرمى جشم ببسوذن كرم

--> ( 1 ) - ب ه : و دق ( 2 ) - ب ه : ظ . . . خواب عرق بسيار رود ، صح . م : و بخواب عرق اندر شود ( 3 ) - ب ه : و . . . خواب . . . م : ظ . و سبك‌خواب بود ( 4 - 4 ) - ف : ندارد ( 5 ) - ب ه : يعنى انج اكنون بيند فراموش كند ( 6 - 6 ) - ف : بينى هيچ فروذ نيايذ ( 7 ) - ب ه : و كام ( 8 ) - ف : « و » ندارد ( 9 ) - ف : افزوده . و زيرك بود . م : افزوده . و نكريذن تيز بود و زيرك بوذ ( 10 - 10 ) - ف : و كم‌خواب بوذ و از ( 11 - 11 ) - ف : ندارد ( 12 ) - ف : افزوده . باب فى ذكر مزاج العين . ب ه : مزاج جشم . ( 13 ) - ب ه : مغ بفتح اول بمعنى ژرف است كه در عربى عميق باشد ( 14 ) - ف : افتاده بود . ( 15 ) - ف : « جشم » ندارد ( 16 ) - ف : « سخت » ندارد ( 17 ) - ف : « بوذ » ندارد ( 18 ) - ف : ديداره