ربيع بن أحمد الأخويني البخاري
88
هداية المتعلمين في الطب ( فارسى )
طعام « 1 » بكوارذ يا تباه شوذ آنكاه بوّاب كشاذه شوذ « 2 » تا طعام از معده بروذكانيها فروذ آيذ و فراز رفتن « 3 » سر بوّاب از بركشتن امعا بوذ « 4 » و اكر ثفل نيايذ از اعور طبيعت دفع كند و اين بوّاب ميل دارذ بسوى راست و فم معده ميل دارذ بسوى جب . و تركيب معده از سه كونه ليف است لختى بدرازاى معده و لختى ببهنا معده و لختى بوريب و اين « 5 » وريب دو كونه باشد « 5 » لختى از « 6 » جب براست « 7 » ( f . 74 ) و لختى از راست بچب و اين ليفها را مثال آرم تا بدانى « 8 » « 9 » اينك مثال آنج بر طولست و آنج بر عرض است و آنج مورّب است « 10 » از ليفها و كر همه را بجمله صفت كنى « 11 » برين مثال آيذ « 12 » و مرى مركب است از دو كونه ليف يكى بدرازاء مرى و ديكر ببهنا و فرو بردن بدان ليفها بوذ كى از درازاست و قى كردن بدان ليفها بوذ كى از « 13 » بهناست و اكر تمامتر بگويم از اندازهء اين كتاب بكذرذ و اين كتاب را بدين مقدار بسنده بود و اين هيئت دانستن بسيار منفعت كند بوقت معالجت . فى هيئة الامعا « 14 » از بوّاب بكدرذ يكى روذكانى آيذ نام وى اثنا عشرى اعنى دوازده انكشتى و از بهر آن بدين نام خواندهاندش كدرازى « 15 » اين روذكانى به مقدار دوازده انكشتست بانكشتان همان كس جن انكشتان دست « 16 » ببهلوى يك ديكر
--> ( 1 ) - ف : را ( 2 ) - ب ه : يله كند ( 3 ) - ف : و فراز كشتن ( 4 ) - ف : افزوده . از ثفل . ( 5 - 5 ) - ف : كونه كه بوريب است . م : كه بوريب بود . . . ( 6 ) - ب ه : سوى ( 7 ) - ف : افزوده . است . ( 8 ) - ف : « تا بدانى » ندارد ( 9 ) - م : ( 10 ) - ف : بوريبست ( 11 ) - ف : صفت كنم ( 12 ) - ف : م : ( 13 ) - ف : به ( 14 ) - ف : باب فى هيئة الامعا ( 15 ) - ف : كه درازاى ( 16 ) - ف : « دست » ندارد