محمد بن زكريا الرازي

82

كتاب الجدري والحصبة ( آبله و سرخك ) ( فارسى )

ريشه نى خشك سه درهم ، همه را با ماء الشعير بسايند و بعد از آنكه صورت بيمار را بر آب گرم گذارند و يا پس از خروج از حمام چندين بار بر بدن بيمار بمالند ( طلا كنند ) سپس آن ماليدنى را با آبى كه در آن پوست خربوزه و بنفشه خشك و سبوس گندم « 1 » و نخود كوبيده جوشانيده باشند ، در حمام بشويند و بدن بيمار را نيك مالش دهند و مجددا از آن دارو بر بدن بيمار بمالند . نسخه ديگر كه از نسخه اولى قويتر است : آرد باقلاى مصرى « 2 » پنج درهم ، بادام تلخ و قسط شيرين و تخم تره‌تيزك و تخم تربچه از هريك دو درهم و نيم به شرحى كه گفتيم عمل شود . نسخه ماليدنى ديگر كه از نسخه بالا قويتر است : بادام تلخ پوست گرفته پنج درهم ، تخم تربچه و تخم تره‌تيزك و قسط و زراوند طويل دو درهم و نيم ، به ورق نان سه درهم ، فلفل يك درهم و نيم ، اين نسخه را به‌طورىكه قبلا اشاره شد ، بايد بر بدن بيمار بمالند و بعد از آن با آب تربچه يا با چيزهائى كه در بالا گفته‌ايم به بدن بيمار بمالند . اين داروها آثار آبله و دانه‌هاى چركى را از بين مىبرد . اما موادى كه فرورفتگى و زشتى سطح بدن را زائل كنند ، اگر آدمى فربه و بدنش تر و تازه گردد و زود زود بحمام رود و بدن را مالش دهد ، منظور حاصل است . اينك مىپردازيم بشرح غذاى بيمار آبله‌اى يا چيزهائى كه شبيه به غذا است و با آن معالجه مىشود .

--> ( 1 ) - Son du ble ? . ( 2 ) - يا باقلاى ترمسى يا ترمس ( بضم تا و ميم ) Fe ? ve lovine - Lupin .