حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )

60

خواص الأشياء ( فارسى )

سليخه و ورق گل سرخ و ياقوت رمانى از هريك دو درم ، بسباسه شش درم ، پوست اترج سه درم ، بليله يك درم ، بهمنين دو درم ، زعفران دو درم ، عنبر اشهب يك درم ، مشك خالص نيم درم ، كوفته و بيخته ، به عسل بسرشند . معجون زرعونى : قوّت باه و قوّت پشت و گرده بدهد و منى بيفزايد و نعوظ تمام آورد و دل و جگر را قوّت دهد ؛ صنعت آن : تخم كرفس و تخم كدو و تخم شبت و نانخواه و مغز خيارين و رازيانه و بيخ كرفس از هريك پنج مثقال ، بسباسه و قرنفل و فلفلمويه و كبابه و عاقرقرحا از هريك سه درم ، قرفه و زعفران و كندر و مصطكى و عود از هريك چهار درم ، تخم هليون و شقاقل و بوزيدان و بهمنين و لسان العصافير از هريك پنج درم ، زنجبيل و تخم شلغم و تخم اسپست و تخم جرجير و تخم پياز و حبّ الرّشاد و انجره و تخم گندنا و خولنجان و جوزبوّا و گل قرفه و دارفلفل از هريك سه درم ، بصل الفار مشوى كرده يك درم ، مغز حبّ القلقل و حبّ الزّلم و نارجيل و جلقوزه از هريك پنج درم ، خصية الثّعلب و قضيب گاو سوده و مغز دماغ گنجشك نر و حسك و مربّا و گشن خرما از هريك مثقالى ، عنبر دو درم ، مشك خالص نيم درم ، مجموع كوفته ، با سه چندان عسل بسرشند ؛ شربتى گرم مزاج را دو درم ، و سردمزاج را پنج درم . گرم‌مزاج را يك كاسه شير تازهء گاو ، ده درم شكر از عقب معجون باز خورد ، و سردمزاج را يك كاسه مآء العسل بياشامند . معجون جنطيانا : جهت سپرز و جگر سدّه را بگشايد و درد معده و دردهاى گرده و مثانه و تب‌هاى كهن زايل كند ؛ صنعت آن : جنطياناى رومى و فلفل سياه از هريك دو درم ، قسط و وج هندى و سنبل و ريوند چينى از هريك هفت مثقال ، كوفته و بيخته ، با سه وزن عسل بسرشند شربتى دو درم به آب سداب نافع بود . معجون حبّ الغار : وجع‌ها ساكن كند ؛ صنعت آن : سداب خشك پنج درم ، نانخواه و حبّة السّودا و كمون سياه و سعتر و كرويا و فطراساليون و بادام تلخ و فلفل و وج و دارفلفل و فودنه از هريك سه درم ، جند بيدستر و سكبينج و جاوشير از هريك دو درم ، حبّ الغار هشت درم ، كوفته و بيخته ، با سه وزن عسل بسرشند . شربتى دو درم نافع باشد . معجون افسنتين : نافع بود جهت درد معده و جگر كه از سردى بود ؛ صنعت آن : انيسون و تخم كرفس و اسارون و افسنتين و بادام تلخ از هريك ده درم ، كوفته و بيخته ، با سه وزن عسل بسرشند . شربتى ده درم باشد .