حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )

58

خواص الأشياء ( فارسى )

مفاصل و درد معده و غب و صداع و بواسير و زحير و درد جگر و تاريكى چشم دفع كند ؛ صنعت آن : جنطيانا و قردمانا و نارمشك و بزر پنج انگشت و حبّ الغار و زراوند طويل از هر يك دو درم ، انيسون و جند بيدستر و حبّ بلسان و عود بلسان و اسارون و سليخه و مصطكى از هريك نيم درم ، مرّ مكّى و وج تركى و درونج عقربى و زرنباد و تخم كرفس از هريك سه درم ، بادرنجبويه پنج درم ، صبر سقوطرى ده درم ، تربد سفيد بيست درم ، زعفران سه درم ، عود خام ده درم ، جوزبوّا و قرنفل و دارچينى و ريوند چينى و قاقلهء كبار و اشنه و سنبل و بسباسه از هريك سه درم ، ورق گل سرخ پنج درم ، سعد و حبّ تحلب از هريك چهار درم ، هليلهء سياه و بليله و آمله از هريك شش درم ، تخم خيار چنبر و پياز و گندنا از هريك دو درم ، زرنب و شيطرج و اشقيل بريان كرده از هريك سه درم ، كوفته و بيخته ، به روغن بادام تلخ چرب كنند و به سه وزن عسل بسرشند و در ظرفى چينى يا زجاجى كنند و شش ماه در اندرون جو بنهند و بعد از آن استعمال كنند ، شربتى چهار درم تا هفت درم شايد . معجون لؤلؤى : تركيب جالينوس است و از جمله هفت منافع مىگويد : قضيب را سخت كند ، و اوعيه بگشايد ، و اعصاب را قوّت دهد ، و شهوت زياده كند ، و در خون تغييرى عظيم پيدا كند ، و نعوظ بسيار كند ، و دوستى مرد در دل زن پيدا كند ؛ صنعت آن : مرواريد ناسفته و بسّد از هريك مثقالى ، انيسون و بهمنين سفيد از هريك درمى ، كاكنج و بيخ لبلاب از هريك نيم مثقال ، فقّاح اذخر و سعد و كزمازو از هريك نيم درم ، سليخه و دارچينى و اسارون و مصطكى از هريك دو دانگ ، صمغ عربى و كتيرا از هريك دانگى و نيم ، كوفته و بيخته ، با ده مثقال عسل بسرشند . در وقت خواب يك شربت به آب فاتر بخورد ، و اين جمله ده شربت است . معجون عطايى : اين تركيب از آن مولاناى مغفور ، صدر الملّة و الدّين ، عطاى تبريزى - عليه الرّحمة - است و اين معجون جهت سرعت انزال نظير ندارد ؛ صنعت آن : لبان و علك رومى و جفت بلوط و بزر القنب مساوى كوفته و بيخته ، با سه مقدار عسل بسرشند . معجون كندر : همين خواصّ دارد ؛ صنعت آن : گلنار و بلوط و حبّة السّودا و لبان از هريك ده درم ، پوست هليلهء زرد و آمله و هليلهء سياه از هريك سه درم ، گشنيز خشك ده درم ، كوفته و بيخته ، با سه چندان عسل بسرشند و به شبانگاه مىنوشند . معجون خواجه رشيد : منع تقطير بول كند و در دفع سرعت انزال نظير ندارد ؛ صنعت آن :