حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )
51
خواص الأشياء ( فارسى )
حبّ بلسان و عاقرقرحا و فرفيون مصرى از هريك يك مثقال ، دوقو چهار مثقال ، كوفته و بيخته ، با عسل بسرشند و بعد از شش ماه به كار برند . شربتى نيم مثقال ، به جهت قولنج در طبيخ جعده ، و از جهت درد معده در طبيخ انيسون ، و از جهت درد سپرز سكنجبين ، و از جهت گرده و مثانه در طبيخ باديان تازه باشد بهتر ، و از جهت باز داشتن خون در طبيخ سماق دهند . فلونياى پارسى : استفراغ « 1 » هر نوع باز دارد و باد رحم بنشاند و بچه نگاه دارد ؛ صنعت آن : فلفل سفيد و بزر البنج از هريك بيست درم ، افيون و گل مختوم از هريك ده درم ، زعفران پنج درم ، فرفيون و عاقرقرحا و سنبل از هريك دو درم ، زرنباد و درونج عقربى و مرواريد از هر يك يك درم ، مشك نيم درم ، كافور دانگى و نيم ، كوفته و بيخته ، با سه وزن ادويه عسل بسرشند . دواء الكركم كبير : تركيب جالينوس بيمارىهاى جگر و سپرز كه از سردى بود ، سود دارد ، گرده و مثانه و استسقا را نافع باد ؛ صنعت آن : زعفران دو درم ، فو ، مو ، انيسون ، دوقو و اسارون و فطراساليون و ريوند چينى از هريك چهار درم ، سنبل شش درم ، سليخه و حبّ بلسان و قسط و فقّاح اذخر از هريك يك درم ، توت دو درم ، جعده و ربّ السّوس و غافث از هريك سه درم ، روغن بلسان پنج درم ، مرّ صافى چهار درم ، و در بعضى نسخهها مصطكى آورده ، و به جاى حبّ بلسان ، حب البان ، كوفته و بيخته ، به سه وزن عسل بسرشند . دواء الكركم كبير : منافع اين و منافع آن نزديك است ؛ صنعت آن : لك مغسول هشت درم ، مغز بادام تلخ مقشّر و دارچينى و سادج هندى و قرنفل از هريك پنج درم ، كمافيطوس و مرّ صافى و فو و مو و زوفا از هريك دوازده درم ، فطراساليون و دوقو و تخم كرفس و كمون و زنجبيل از هريك هفت درم ، جنطياناى رومى و زراوند مدحرج از هريك پنج درم ، زعفران سه درم ، اسارون هفت درم ، فوه پانزده درم ، جعده و اذخر از هريك سه درم ، فلفل سياه و قسط از هريك ده درم ، سيساليوس سه درم ، روغن بلسان سه درم و نيم ؛ روغن در شراب حل كنند و به انگبين بسرشند ، و در بعضى نسخهها صبر سى درم ، دارفلفل و زراوند و كندر از هر يك ده درم آوردهاند . دواء الكركم صغير : منفعت اين همان است ؛ صنعت آن : زعفران و سليخه و مرّ و دارچينى
--> ( 1 ) . س : استفراق .