حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )

40

خواص الأشياء ( فارسى )

جوارش عنبر « 1 » : خفقان و سردى معده و بدى هضم و اوجاع رحم را نافع بود و از جهت پيران به غايت مفيد بود ؛ صنعت آن : قاقلهء صغار و كبار ، بسباسه ، دارچينى از هريك چهار درم ، زنجبيل ، دارفلفل از هريك ده درم ، مصطكى ، عنبر اشهب از هريك دو درم ، قرفه ، قرنفل ، زعفران از هريك دو درم ، جوزبويا ، مشك يك درم ، كوفته و بيخته ، قند برابر ادويه و عسل دو برابر بسرشند . قند سفيد يك من به قوام آورند و فرو گيرند و يك مثقال عنبر اشهب دراندازند و حل كنند و به روى سنگ ريزند . جوارش مصطكى : سردى معده و جگر و باد و بلغم دفع كند ؛ صنعت آن : قند يك من به قوام آورند با چهل مثقال گلاب خالص و سه مثقال مصطكى بر آن پاشند و به روى سنگ بريزند . شراب عنبر : قند سفيد يك من به قوام آورند و فرو گيرند و يك مثقال عنبر اشهب در اندازند و حلّ كنند و به روى سنگ ريزند . جوارش مصطكى : سردى معده و جگر و باد و بلغم دفع كند ؛ قند يك من به قوام آورند با چهل مثقال گلاب خالص و سه مثقال مصطكى بر آن پاشند و به روى سنگ ريزند . جوارش مشك : بادهاى معده بشكند و خفقان و باد ناسور را سود دارد ؛ صنعت آن : خيربوّا و قاقله ، قرنفل ، جوز الطّيب و زنجبيل و فلفل و دارفلفل از هريك ده درم ، دارچينى سه درم ، عود هندى بيست درم ، زعفران دو درم ، مشك نيم مثقال ، قند سوده به وزن ادويه ، عسل به وزن همه بسرشند و به كار دارند . جوارش كافور : اسهال صفرايى باز دارد ؛ صنعت آن : زرشك بىدانه ده درم ، گل سرخ شش درم ، طباشير چهار درم ، بزر الحماض بريان كرده هفت درم ، كهربا چهار درم ، حبّ الآس شش درم ، شاه بلوط پنج درم ، پسته ده درم ، سيب ده درم ، انار دانهء بريان كرده پانزده درم ، عنبر ده درم ، كافور دو درم ، زعفران سه درم ، فوفل چهار درم ، نيلوفر پنج درم ، به شراب ترنج يا حماض بسرشند ، شربتى دو درم . جوارش كندر : اسهال بلغمى باز دارد و معده باز دارد و معده گرم كند ؛ صنعت آن : كندر دريايى سفيد شصت درم ، فلفل و دارفلفل از هريك ده درم ، زنجبيل و خولنجان از هريك هفده درم ، جوزبوّا و قرنفل و قاقلهء كبار و از هريك پنج درم ، مشك نيم درم ، قند سفيد شصت

--> ( 1 ) . س : عنبى .