حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )

124

خواص الأشياء ( فارسى )

جزو ، زراوند سه جزو ، صمغ‌ها به سركه حل كنند و بيرزد « 1 » در صد و بيست و چهار جزو روغن زيت بگدازند و در هاون نيك بمالند . مرهم باسليقون : آماس مىراند و از ريم پاك كند و گوشت بروياند ؛ صنعت آن : موم صافى بيست درم ، زفت پانزده درم ، مرّ و راتيانه و علك البطم از هريك ده درم ، روغن زيت شصت درم ، و در نسخهء ديگر مرّ بيست درم و قدرى پيه گاو آورده‌اند . مرهم سرخ : ريش‌هاى گرم كه بر همهء اندام برآيد ، سود دهد ؛ صنعت آن : مرداسنگ زرد دو جزو ، زردچوبه جزوى ، به سركه تر كنند و به روغن گل بسرشند و بمالند . مرهم زنگار : ريش‌هاى كهن خشك كند و گوشت فزونى بخورد ؛ صنعت آن : زنگار دو درم ، موم و علك البطم و راتيانه از هريك پنج درم ، با روغن زيت بگدازند و بمالند . مرهم روياننده : مرداسنگ وقيه‌اى ، روغن زيت سه وقيه ، كندر و پرز و دم الاخوين و انزروت ، سوده ، و باقى در روغن زيت بگدازند و در هاون بمالند . مرهم سرنج : در سرطان و خنازير سود دهد ؛ صنعت آن : مرداسنگ پنج درم ، علك البطم و سرنج از هريك شش درم ، در آن چه توان سحق كرد « 2 » و آن چه نتوان كرد در روغن زيت يا روغن گل بگدازند و بمالند . مرهم سياه : گوشت مرده ببرد و گوشت نو بياورد ؛ صنعت آن : مرداسنگ نيم رطل ، روغن زيت نيم من ، موم ربع رطلى ، زفت بيست درم ، علك البطم پنج درم ، مقل پنج درم ، زفت و علك بگدازند و مرداسنگ سوده درافكنند ، و امّا مقل بايد خوسانيد . مرهم توتيا : ريش‌هاى قضيب و هر ريش كه در اسافل بدن باشد ، سود دهد ؛ صنعت آن : موم زرد بيست درم ، روغن گل پنجاه درم ، توتيا بيست درم ، سوده ، موم روغن بگدازند و توتيا بر آن افشانند . مرهم سلطانى : مرداسنگ و زردچوبه و انزروت و راتيانه و چشمك از هريك سه درم ، صبر درمى و نيم ، موم نو بيست درم ، روغن چندان كه كفاف باشد . مرهم مصرى : به جهت ريش گوش كه ريم آيد ، سود دهد ؛ صنعت آن : سركه هفت درم ، انگبين هشت درم ، بجوشانند تا سركه برود و يك درم زنگار سوده در آن پاشند .

--> ( 1 ) . س : بيرز . ( 2 ) . س : + خير .