حكيم ابو على ( مجهول ) ( مترجم : محمد بن زكريا الرازي )

112

خواص الأشياء ( فارسى )

باب هفدهم در مطبوخات مطبوخ هليله : اسهال صفرا دفع كند ؛ صنعت آن : هليلهء زرد شش درم ، خرماى هندى بيست درم ، آلوى سياه بيست عدد ، عنّاب بيست دانه ، سپستان سى دانه ، بنفشه سه درم ، تخم كشوث دو درم ، برگ عنب الثّعلب دستجه‌اى ، پخته و پالوده و پانزده درم مغز خيار چنبر و پانزده درم شير خشت در آن حل كنند و بازخورند . نوع ديگر ، به جهت محروران : هليلهء سياه و زرد از هريك پنج درم ، بنفشه و گل سرخ از هريك پنج درم ، عنّاب و آلوى سياه سى دانه ، خرماى هندى پانزده درم ، شير خشت در آن حل كنند و بازخورند . نوع ديگر : هليلهء زرد شش درم ، آلوى سياه سى دانه ، خرماى هندى بيست درم ، شاهترج هفت درم ، سپستان فربه ، پخته و پالوده ، پانزده درم شير خشت در آن حل كنند و باز خورند . نوع ديگر ، به جهت معتدل مزاج : هليلهء زرد و سياه و كابلى از هريك پنج درم ، بنفشه و گل سرخ از هريك پنج درم ، شاهترج و سناى مكّى و مويز منقّى سى دانه ، تخم كشوث و انيسون و باديان از هريك دو درم ، برگ كرفس و برگ عنّاب و برگ عنب الثّعلب از هريك پانزده درم ، فلوس خيار چنبر ده درم ، غاريقون نيم درم ، تربد نيم مثقال ، سقمونيا نيم دانگ ، تركيب كنند و فرو برند و جلاب از عقب بازخورند . نوع ديگر : سودا و بلغم را سود دارد ؛ صنعت آن : هليلهء سياه و زرد و كابلى و بليله از هريك سه درم ، افسنتين چهار درم ، اسطوخودّوس سه درم ، افتيمون هفت درم ، سناى مكّى پنج درم ، آلوى سياه و مويز منقّى از هريك سى دانه ، به جلّاب بازخورند . [ نوع ديگر ] « 1 » : غاريقون نيم درم ، تخم حنظل و نمك هندى و صبر از هريك دانگى و نيم ، حبّ سازند و فرو برند و جلاب از عقب بازخورند .

--> ( 1 ) . به قياس افزوده شد .