باب پانزدهم در غرغره و داروى قى غرغره‌اى كه دماغ پاك كند : عاقرقرحا و زنجبيل و دارفلفل و سعتر و خردل و زوفا و ايارهء فيقرا مساوى به سركهء عنصل تر كنند و به آبكامه و قدرى عسل غرغره كنند . نوع ديگر : بيخ سوسن آسمانگون و مويزج و مرزنگوش و فودنهء دشتى از هريك دو درم ، نشادر سه درم و پوست بيخ كبر از هريك دو درم ، انار دانهء ترش بريان كرده ده درم ، كوفته با سكنجبين عنصلى غرغره كنند . خداوند فالج و لقوه و صرع را سود دارد . غرغره جهت آماس گرم : آب عنب الثّعلب و آب كاسنى و آب عدس به كار برند . غرغره‌اى كه فرود آمدن زكام باز دارد : انار ترش و مازو و سماق مساوى كوفته و بيخته ، در شير گاو خوسانند يك شبانه‌روز و بپالايند و غرغره كنند . غرغرهء فرود آمدن زكام كه از ترى باشد : سماق پنج درم ، شبّ يمانى بريان كرده سه درم ، نمك طبرزد سه درم ، گل سرخ و تخم گل از هريك دو درم ، كوفته و بيخته با شراب خرنوب به كار دارند . نوع ديگر ، كه در خناق گرم به كار آيد : لسان الحمل و آب عنب الثّعلب بيست درم ، از هر [ يك ] « 1 » يك وقيه ، روغن گل نيم وقيه ، غرغره كنند . نوع ديگر : ربّ توت ده درم ، فلوس خيار چنبر پنج درم ، آب عنب الثّعلب بيست درم به كار دارند . نوع ديگر : خمير ترش و آب انار حل كرده غرغره كنند . نوع ديگر : خمير ترش و آب خرفه و طبيخ سماق غرغره كنند . غرغره‌اى كه مادّهء خناق باز دارد : مرّ و شبّ يمانى و زعفران و گلنار و عاقرقرحا و گل سرخ و ماميران و نشادر و بيخ سوسن و شياف ماميثا و عصارهء لحية التّيس و سماق و دارفلفل

--> ( 1 ) . به قياس افزوده شد .